BAQ.kz - Қазақстан жаңалықтары USD 384.53 BAQ.kz - Қазақстан жаңалықтары EUR 432.02 BAQ.kz - Қазақстан жаңалықтары RUB 5.9
استانا:

شاۋكەنوۆا: پرەزيدەنت جولداۋىندا وزەكتى ماسەلەگە – ٴومىر ساپاسىن جاقسارتۋعا نازار اۋداردى

قر قسزي ديرەكتورى، قازاقستان رەسپۋبليكاسى پرەزيدەنتى جانىنداعى ايەلدەر ىستەرى جانە وتباسىلىق-دەموگرافيالىق ساياسات جونىندەگى ۇلتتىق كوميسسيانىڭ مۇشەسى زارەما شاۋكەنوۆا ەلباسىنىڭ كەزەكتى جولداۋى جايلى ٴوز ويىن ايتتى، دەپ حابارلايدى baq.kz اقپارات اگەنتتىگى.

«جاڭا جولداۋدىڭ ۋاقىتى ٴبىزدىڭ قازىرگى زامان تاريحىمىزداعى ماڭىزدى كۇنمەن تۇستاس كەلدى، وسىدان 21 جىل بۇرىن، ياعني 1997 جىلعى 10 قازاندا ن.نازاربايەۆ قازاقستان حالقىنا ارنالعان العاشقى جولداۋىن – «قازاقستان-2030» ستراتەگياسى» باعدارلامالىق قۇجاتىن جاريا ەتكەن ەدى. سودان بەرى جىل سايىنعى جولداۋ حالىقتىڭ نازارىن اۋداراتىن قۇجاتقا اينالدى. الەۋمەتتىك ساۋالنامالاردىڭ دەرەكتەرى قازاقستاندىقتاردىڭ مەملەكەت باسشىسىنىڭ حالىققا جولداۋىنان حاباردارلىعى دەڭگەيى جوعارى ەكەندىگىن كورسەتەدى. سونىمەن قاتار، ولار جولداۋعا ۇلكەن ٴۇمىت ارتادى، ويتكەنى قۇجاتتا قويىلعان مىندەتتەر ورىندالادى دەپ كۇتەدى» - دەيدى زارەما شاۋكەنوۆا.

ونىڭ ايتۋىنشا، پرەزيدەنتتىڭ ٴاربىر جولداۋى بارلىق دەڭگەيدەگى مەنەدجەرلەر جۇمىسىنىڭ تيىمدىلىگى باعالاناتىن ەلەۋلى پراكتيكالىق ۇستانىمدارعا نەگىزدەلگەن.

«حالىقتىڭ ٴال-اۋقاتىنىڭ تۇراقتى ٴوسۋى، ٴومىر ٴسۇرۋ دەڭگەيىنىڭ ارتۋى ٴبىزدىڭ باستى ماقساتىمىز بەن مىندەتىمىز بولىپ قالادى، ال پرەزيدەنت ٴوزىنىڭ جاڭا جولداۋىندا وزەكتى ماسەلەگە – ٴومىر ساپاسىن جاقسارتۋعا ۇلكەن نازار اۋداردى. سوڭعى بەس جىلدا ٴبىز مەملەكەتتىك باعدارلامالار مەن جۇزەگە اسقان كوپتەگەن يدەيالار جيناقتادىق، ول ٴوز كەزەگىندە ٴبىزدىڭ العا جىلجۋىمىزعا، دامۋدىڭ جاڭا دەڭگەيىنە شىعۋعا مۇمكىندىك بەرەدى» - دەيدى ول.

ول ٴوز پىكىرىندە ەلباسىنىڭ بۇعان دەيىن جاساعان جولداۋلارىن بەس ٴتۇرلى تاقىرىپتا سارالاپ بەردى.

«بىرىنشىدەن، بۇل بەس ينستيتۋسيونالدىق رەفورمالاردى جانە «100 قادام» ۇلتتار جوسپارىن ىسكە اسىرۋ بويىنشا جۇيەلى جۇمىس. ەكىنشىدەن، ٴبىزدىڭ ەلىمىزدىڭ ينفراقۇرىلىمدىق ٴيميدجىن وزگەرتەتىن جانە ٴبىزدى جاھاندىق كولىكتىك-لوگيستيكالىق تىزبەكتەرگە بىرىكتىرەتىن «نۇرلى جول» مەملەكەتتىك باعدارلاماسى. ۇشىنشىدەن، ٴبىلىم بەرۋ، دەنساۋلىق ساقتاۋ، جۇمىسقا ورنالاسۋعا باعىتتالعان ۇكىمەتتىڭ بارلىق باعدارلامالىق كەشەنى. تورتىنشىدەن، حالىق ٴۇشىن كەدەرگىلەردى جوياتىن، جايلى ومىرگە مۇمكىندىك بەرەتىن قوعامدى تولىق سانداندىرۋ. بەسىنشىدەن، قوعامدىق سانانى تەرەڭ جاڭعىرتۋعا باعىتتالعان «رۋحاني جاڭعىرۋ» باعدارلاماسىن ىسكە اسىرۋ. ٴقازىر قوعامنىڭ جەتەكشى كومپونەنتتەرىن تەرەڭدەتۋگە جانە اناعۇرلىم ماڭىزدى وزگەرىستەر جاسايتىن ۋاقىت. ماڭىزدى ماسەلەلەردىڭ ٴبىرى قوعامنىڭ الەۋمەتتىك قۇرىلىمىنىڭ وزگەرۋى. ٴبىز ۇرپاقتاردىڭ جۇيەلىك قايتا كونفيگۋراسياسىنا كۋا بولىپ وتىرمىز. الەۋمەتتىك ٴومىر ەپيسەنترىنە 90-شى جىلداردىڭ سوڭىندا، 2000 جىلدىڭ باسىندا تۋىلعان جاستار كەلدى. ميللەنيال دەپ تالاتىن ول ۇرپاق ەڭبەك نارىعىنا ارالاسىپ، وزدەرىن ساپالى جاڭا جاعدايلاردا تابۋ جانە ىسكە اسىرۋ كەرەك. ولاردىڭ العان ٴبىلىمى ەڭبەك نارىعىندا ولاردىڭ باسەكەگە قابىلەتتىلىگىن ۇدايى قامتاماسىز ەتە المايتىن پروبلەماعا تاپ بولادى» - دەيدى قسزي ديرەكتورى.

ونىڭ ايتۋىنا قاراعاندا ٴبىز «كەيىنگە قالدىرىلعان پروبلەمالار» اسەرىن سەزىنۋدەمىز.

«90-شى جىلدار مامانداردىڭ كەتۋ كەزەڭى بولعانى بەلگىلى. مامانداردىڭ كاسىبي نەگىزى ساقتالعانىمەن، جاڭا تالاپتار مەن تەحنولوگيالار ەكونوميكانىڭ كادرلىق الەۋەتىن السىرەدى. بۇدان باسقا، 90-شى جىلدار – تۋۋدىڭ تومەندەۋ كەزەڭى بولدى، مىسالى 1991-1999 جىلدار ارالىعىندا قازاقستاندا 1000 ادامعا شاققاندا تۋۋ كورسەتكىشى 21،53 پايىزدان 14،57-گە دەيىن تومەندەدى. كەلەسى ون جىل قالپىنا كەلتىرۋ كەزەڭى بولىپ، تۋۋ كورسەتكىشى 90-شى جىلداردىڭ باسىنداعى دارەجەسى دەيىن كوتەرىلدى. حالىقتىڭ تابيعي ٴوسۋ قارقىنى «دەموگرافيالىق شۇڭقىر» جانە تۇتاستاي قالپىنا كەلتىرۋ كەزەڭى 1991 جىلدان 2010 جىلعا دەيىن سوزىلدى. ەگەر ٴبىز كۋمۋلياتيۆتىك كورسەتكىشتى الساق، شارتتى دەموگرافيالىق زالال شامامەن 1،7 ميلليون ادامدى قۇرادى. بۇل تابيعي ٴوسىم 1991 جىلعى دەڭگەيدە ساقتالعان جاعدايداعى كورسەتكىش» - دەيدى زارەما شاۋكەنوۆا.

ول قازىرگى كەزدەگى بىلىكتى مامانداردىڭ جەتىسپەۋشىلىگىن دە وسى ماسەلەمەن بايلانىستىرادى.

«بۇل ٴبىزدىڭ ٴبىلىم بەرۋ جۇيەمىزدىڭ زاماناۋي تالاپتارعا سايكەستىگى ماسەلەلەرىمەن عانا بايلانىستى ەمەس، سونىمەن قاتار ٴبىز دايىنداۋعا بولاتىن جاستار سانىنىڭ تومەندەۋىنە دە قاتىستى. 2013 جىلدان 2017 جىلعا دەيىنگى كەزەڭدە 14-18 جاس ارالىعىنداعى جاستاردىڭ سانى 4،3 ميلليون ادامنان 3،9 ملن. ادامعا دەيىن ازايعان. ياعني، ٴىس جۇزىندە بۇل جارتى ميلليون ادامعا كەمىدى دەگەن ٴسوز. دەگەنمەن، الداعى ٴۇش بەس جىلدىق كەزەڭىندە حالىقتىڭ وسى ساناتىنىڭ ٴوسۋى جالعاسادى. سوندىقتان ٴقازىر ونى دامىتۋعا ينۆەستيسيا سالۋىڭىز قاجەت. جاستار قولداۋدى قاجەت ەتەدى. ەگەر مۇنى جاسايتىن بولساق، وندا جاستاردىڭ جاڭا تولقىنىنان كۇتكەن ناتيجە، ونىڭ جۇمىسقا ورنالاسۋى، قۇزىرەتتىلىگى، ٴپاتريوتيزمى، الدەقايدا ماڭىزدى بولادى جانە بارلىق ۇمىتتەردى اقتايدى» - دەيدى ساياسي ينستيتۋتتىڭ جەتەكشىسى.

ديرەكتوردىڭ ايتۋىنا قاراعاندا ەلباسى «جاستار جىلى» ۇسىنىسىن دەر كەزىندە جاسادى.

«مەملەكەت باسشىسى حالىققا جاڭا جولداۋىندا، قازاقستاندا كەلەر جىلدى «جاستار جىلى» دەپ جاريالادى، بۇل وتە ۋاقتىلى جانە بولاشاققا باعىتتالعان شەشىم بولدى. بىردە ەلباسى «مەن جاستارىما سەنەمىن» دەگەن قاناتتى ٴسوزدى ايتتى. مەملەكەت باسشىسى ٴوزىنىڭ «قازاقستان حالقىنىڭ ٴال-اۋقاتىن ارتتىرۋ: تابىس پەن تۇرمىس ساپاسىن ارتتىرۋ» اتتى جولداۋىندا قازاقستاننىڭ بولاشاعى ٴبىزدىڭ جاستارىمىزبەن، جوعارى ساپالى ادامي كاپيتالدىڭ نەگىزى بولاتىن قازاقستاندىقتاردىڭ جاڭا بۋىنىنا دەگەن قامقورلىعىمەن بايلانىستى ەكەندىگىن تاعى ٴبىر اتاپ ٴوتتى» - دەيدى ول.


ٴبىزدىڭ telegram-پاراقشامىزدا قازاقستاننىڭ ماڭىزدى جاڭالىقتارى. جازىلىڭىزدار!

كوممەنتاريي