BAQ.kz - Қазақстан жаңалықтары USD 384.53 BAQ.kz - Қазақстан жаңалықтары EUR 432.02 BAQ.kz - Қазақстан жаңалықтары RUB 5.9
استانا:

الماتىدا ساعىنتايەۆ جاس عالىمدارمەن عىلىمدى دامىتۋ ماسەلەلەرىن تالقىلادى

استانا، baq.kz. بۇگىن مەملەكەت باسشىسىنىڭ تاپسىرماسىمەن قر پرەمەر-مينيسترى باقىتجان ساعىنتايەۆ پرەزيدەنت جولداۋلارىنىڭ ىسكە اسىرىلۋ بارىسىمەن، سونداي-اق ٴبىرقاتار مەملەكەتتىك باعدارلامانىڭ جوسپارلى كورسەتكىشتەرىنىڭ ورىندالۋىمەن تانىسۋ ماقساتىندا جۇمىس ساپارىمەن الماتىعا باردى.

پرەمەر-مينيستر مەگاپوليسكە كەلگەن بويدا عىلىمي ۇيىمداردىڭ جانە جوعارى وقۋ ورىندارىنىڭ جاس عالىمدارىمەن، سونىمەن قاتار قر ٴبىلىم جانە عىلىم مينيسترلىگىنىڭ وكىلدەرىمەن كەزدەسۋ وتكىزدى.

اڭگىمەلەسۋ بارىسىندا قازاقستاندا عىلىمدى دامىتۋدىڭ قازىرگى جاعدايى مەن پەرسپەكتيۆالارى تۋرالى پىكىر الماستىرىلدى. عىلىمدى باسقارۋ جۇيەسىن جانە دوكتورانتۋرا باعدارلاماسىن دامىتۋ، جوعارى ٴبىلىم بەرۋ مەكەمەلەرىن زاماناۋي جابدىقتارمەن جاراقتاندىرۋ، عىلىمي دارەجە بەرۋ جۇيەسىن جەتىلدىرۋ ماسەلەلەرى تالقىلاندى.

ەلباسى 2019 جىلدى جاستار جىلى دەپ جاريالادى. كەزدەسۋدى اشقان باقىتجان ساعىنتايەۆ جاستاردى كەشەندى قولداۋ مەملەكەتتىك ساياساتتىڭ باسىمدىعىنا اينالىپ جاتقانىن اتاپ ٴوتتى. عىلىمدى دامىتۋ ٴۇشىن ەڭ جاقسى جاعدايلار جاسالىپ جاتىر، سۋبسيديالار، جەڭىلدىكتەر بەرىلىپ، ٴتۇرلى قولداۋ شارالارى قابىلدانۋدا. سونىمەن قاتار، ٴوز كەزەگىندە، جاستاردان ەكونوميكانىڭ بارلىق سالالارىندا بەلسەندى ٴارى ٴتيىمدى قايتارىمنىڭ بولۋى كۇتىلەدى. جاستار ناقتى باستامالار ٴبىلدىرىپ، ەڭبەك ونىمدىلىگىن ارتتىرۋ جانە جۇمىس ورىندارىنىڭ سانىن ۇلعايتۋعا قاتىستى ٴوز بىلگەندەرىن ۇسىنۋى ٴتيىس. ماسەلەن، بۇل — ەگىن ساپاسىن جاقسارتۋعا باعىتتالعان اۋىل شارۋاشىلىعى سالاسىنداعى عىلىمي ازىرلەمەلەر.

مەملەكەت باسشىسى ٴوز جولداۋىندا تاياۋ كەلەشەكتە ىسكە اسىرىلۋى ٴتيىس عىلىمدى باسقارۋ جۇيەسىن جەتىلدىرۋ تۋرالى ٴبىرقاتار تاپسىرما بەردى.

«ٴتورتىنشى ونەركاسىپتىك رەۆوليۋسيا جاعدايىنداعى دامۋدىڭ جاڭا مۇمكىندىكتەرى» جانە «قازاقستاندىقتاردىڭ ٴال-اۋقاتىنىڭ ٴوسۋى: تابىس پەن تۇرمىس ساپاسىن ارتتىرۋ» جولداۋلارىنداعى عىلىم ماسەلەسىنە قاتىستى نەگىزگى تاپسىرمالار:

  • بەس جىل ىشىندە ٴبىلىم، عىلىم، دەنساۋلىق ساقتاۋ سالالارىنا بارلىق كوزدەردەن جۇمسالاتىن قاراجاتتى ٴجىو 10%-نا دەيىن جەتكىزۋ قاجەت;

  • مەتاللۋرگيا، مۇناي-گاز حيمياسى، اوك، بيو جانە اقپاراتتىق تەحنولوگيالار سالالارىن زەرتتەۋ ىسىندە باسىمدىق بەرەتىن جوعارى وقۋ ورنى عىلىمىن دامىتۋ كەرەك;

  • قولدانبالى عىلىمي-زەرتتەۋلەردى اعىلشىن تىلىنە بىرتىندەپ كوشىرۋدى جۇزەگە اسىرۋ تالاپ ەتىلەدى;

  • جوعارى وقۋ ورىندارى شەتەلدەردىڭ جەتەكشى ۋنيۆەرسيتەتتەرىمەن، عىلىمي ورتالىقتارىمەن، ٴىرى كاسىپورىندارىمەن جانە تۇك بىرلەسكەن جوبالاردى بەلسەندى تۇردە جۇزەگە اسىرۋى قاجەت;

  • جەكە سەكتوردىڭ بارلىق قولدانبالى عىلىمي-زەرتتەۋ ازىرلەمەلەرىن بىرلەسكەن قارجىلاندىرۋى;

  • جاس عالىمدارىمىزعا عىلىمي گرانتتار اياسىندا كۆوتا ٴبولىپ، ولاردى قولداۋدىڭ جۇيەلى ساياساتى.

مەملەكەت باسشىسىنىڭ قازاقستاندىق عىلىمنىڭ ناتيجەلىگىن ارتتىرۋ مىندەتىن ىسكە اسىرۋ ماقساتىندا ۇكىمەت قازاقستان جاستارىنىڭ باستامالارىن قولداۋ بيوىنشا جۇيەلى جۇمىستار جۇرگىزىپ جاتىر. نەگىزگى ماقسات — قارجى كوزدەرىن ٴارتاراپتاندىرۋ، بيۋدجەت قاراجاتتارى جەكە قارجىلاندىرۋدى تارتۋدىڭ تەتىگى بولۋى ٴتيىس، سونىڭ ىشىندە قازاقستاندىق عالىمداردى ٴىرى حالىقارالىق عىلىمي جوبالارعا قوسۋ ارقىلى ىسكە اسىرىلۋى كەرەك. تەڭ قارجىلاندىرۋ جاعدايىندا عىلىمي ناتيجەلەردى كوممەرسيالاندىرۋعا گرانتتار ٴبولۋ باستالدى،جەكە سەكتور تارتىلۋدا. 138 جوبا اياسىندا وتاندىق عىلىمي ازىرلەمەدەردى ەنگىزۋگە مەملەكەتتىك ەمەس كوزدەردەن 3،2 ملرد تگ جۋىق قاراجات تارتىلدى. بۇعان قوسا، عالىمدار بيزنەس قاۋىمداستىقپەن بىرلەسىپ، عىلىم قورى مەن دۇنيەجۇزىلىك بانك جەلىسى بويىنشا ٴبىرقاتار جوبالاردى ىسكە اسىرىپ جاتىر.

سونىمەن قاتار، كەزدەسۋ اياسىندا جاس عالىمدار دا ٴسوز سويلەدى، ولار وزەكتى ماسەلەلەردى قوزعاپ، سالانى ودان ٴارى دامىتۋعا قاتىستى ۇسىنىستارىن جەتكىزدى. almaty management university عىلىمي زەرتتەۋلەر ورتالىعىنىڭ ديرەكتورى دانيار ساپارعاليەۆ عىلىمي دارەجە بەرۋ جۇيەسىن جەتىلدىرۋ ماسەلەسىن كوتەردى. قر ەنەرگەتيكا مينيسترلىگىنىڭ يادرولىق فيزيكا ينستيتۋتىنىڭ استانالىق بولىمشەسىنىڭ ديرەكتورى، ۇلتتىق ەنەرگەتيكا جانە ماشينا جاساۋ جونىندەگى عىلىمي كەڭەستىڭ ٴتوراعاسى، فيزيكا-ماتەماتيكا عىلىمدارىنىڭ كانديداتى، دوسەنت م. زدوروۆەس ٴوز كەزەگىندە عىلىمدى باسقارۋدىڭ قازىرگى جۇيەسى جانە ونى جاڭعىرتۋ شارالارى تۋرالى ايتىپ بەردى.

ٴال-فارابي اتىنداعى قازۇۋ فيزيكالىق-حيميالىق زەرتتەۋلەر جانە تالداۋ ورتالىعىنىڭ باسشىسى، حيميا عىلىمدارىنىڭ كانديداتى، پروفەسسور ب. كەڭەسوۆ جوو عىلىمى جانە دوكتورانتۋرا باعدارلاماسىن دامىتۋ، جوعارى ٴبىلىم بەرۋ مەكەمەلەرىن زاماناۋى جابدىقتارمەن جاراقتاندىرۋ ماسەلەلەرىنە كوڭىل ٴبولدى. قازۇۋ عالىمى، وقىتۋشىسى ە. دوسجانوۆ جاس عالىمداردى الەۋمەتتىك قولداۋ، سونىڭ ىشىندە جاتاقحانالارمەن قامتاماسىز ەتۋ ماسەلەلەرىن قوزعادى. ۇلتتىق بيوتەحنولوگيا ورتالىعىنىڭ زەرتحاناسىنىڭ مەڭگەرۋشىسى، عىلىمي جوبانىڭ جەتەكشىسى، بيولوگيا عىلىمدارىنىڭ كانديداتى م. ٴجاباعيننىڭ بايانداماسى ٴپانارالىق عىلىمداردى دامىتۋ ماسەلەسىنە ارنالدى. بۇدان وزگە، گەنومدىق زەرتتەۋلەر مىسالىندا سالانى كوممەرسيالاندىرۋ ماسەلەلەرى قارالدى.

«نازاربايەۆ ۋنيۆەرسيتەتىنىڭ» دوكتورانتى، جاس عالىمدار اليانسىنىڭ ۆيسە-توراعاسى ب. ابدىكەنوۆ جيىنعا قاتىسۋشىلارعا جاساندى زەردەنى دامىتۋدىڭ ماڭىزى، ونىڭ ىشىندە دەنساۋلىق ساقتاۋ (دەربەس مەديسينا)، ٴبىلىم بەرۋ، اۋىل شارۋاشىلىعى (دەربەس اۋىل شارۋاشىلىعى تەحنيكاسى) سالالارىندا قولدانۋدىڭ پايداسى تۋرالى ايتى بەردى. قازاق مەملەكەتتىك قىزدار پەداگوگيكالىق ۋنيۆەرسيتەتىنىڭ كافەدرا مەڭگەرۋشىسى، پ.ع.ك. نارگيز بالتابايەۆا جاس پەداگوگتەرگە ارنالعان كۋرستار مەن ترەنينگتەردىڭ پايداسى تۋرالى ايتىپ، جاس پەداگوگتاردى دايارلاۋدىڭ جاڭا قۇرالىن ەنگىزۋ تۋرالى ۇسىنىسىن جەتكىزدى.

قازاق ونكولوگيا جانە راديولوگيا عىلىمي-زەرتتەۋ ينستيتۋتىنىڭ ديپلومنان كەيىنگى ٴبىلىم ورتالىعىنىڭ وقىتۋشىسى ە. يشكينين قازاقستاندا جاس عالىمداردىڭ حالىقارالىق زەرتحانالاردا تاعلىمدامادان ٴوتۋ تاجىريبەسىن دامىتۋ كەرەكتىگىن اتاپ ايتتى. سولايشا، شەتەلدىك عالىمداردىڭ تاجىريبەسىنەن ۇيرەنۋ ارقىلى عىلىمي الەۋەتتى دامىتۋ كەرەك.

اقپاراتتىق جانە ەسەپتەۋ تەحنولوگيالارى ينستيتۋتىنىڭ زەرتحانا مەڭگەرۋشىسى ر. مۇسابايەۆ اقپاراتتىق جانە ەسەپتەۋ تەحنولوگيالارى عىلىمي الەۋەتتى دامىتۋدىڭ ٴبازيسى بولىپ تابىلادى. ٴوز كەزەگىندە، ٴا. ح. مارعۇلان اتىنداعى ارحەولوگيا ينستيتۋتىنىڭ فيليالىنىڭ ديرەكتورىنىڭ ورىنباسارى، ت.ع.ك. ت. مامىروۆ مەملەكەت باسشىسىنىڭ « ۇلى دالانىڭ جەتى قىرى» ماقالاسىنىڭ نەگىزگى باسىمدىقتارىن ىسكە اسىرۋ تاقىرىبىندا ٴسوز قوزعاپ، تاريحي-مادەني مۇرانى ودان ٴارى زەردەلەۋدىڭ ماڭىزدىلىعىن اتاپ ٴوتتى.

ش. ٴۋاليحانوۆ اتىنداعى تاريح جانە ەتنولوگيا ينستيتۋتىنىڭ عىلىمي حاتشىسى م. قوزىبايەۆ عىلىمي ينستيتۋتتار مەن گرانتتىق زەرتتەۋلەردى پەرسپەكتيۆالى دامىتۋ ماسەلەسىن كوتەرىپ، جاس عالىمداردى ىنتالاندىرۋ جۇيەسىنە كوڭىل اۋدارتتى.

كەزدەسۋدى قورىتىندىلاعان قر پرەمەر-مينيسترى باقىتجان ساعىنتايەۆ قاتىسۋشىلارعا اشىق ديالوگى مەن ۇسىنىستارى ٴۇشىن العىسىن ٴبىلدىردى. عىلىمدى دامىتۋ ماسەلەسىندە قازاقستاندا عىلىمي قىزمەتتى جوسپارلى ٴارى قارقىندى دامىتۋ ٴۇشىن قانداي باعىتتاردى ودان ٴارى دامىتۋ قاجەتتىگىن، قانداي ماسەلەلەرگە ەرەكشە دەن قويۋ كەرەكتىگىن ايقىن ۇعىنۋ قاجەتتىگى ايتىلدى. قازاقستان ٴوزىن باسقا مەملەكەتتەردىڭ اراسىندا ۇسىنا الاتىن باعىتتى دامىتۋ كەرەكتىگى مالىمدەلدى.

قر بعم دەرەكتەرى بويىنشا، قازاقستاندا 2017 جىلى عىلىمي زەرتتەۋلەر مەن ازىرلەمەلەرمەن 386 ۇيىم اينالىسقان، 22 081 ادام تارتىلعان، ونىڭ ىشىندە 17 205 زەرتتەۋشى مامان بار. ولاردىڭ 7 ٴ733-ى 35 جاسقا دەيىنگى جاس عالىمدار. 2018-2020 جىلدارعا ارنالعان قارجىلاندىرۋعا ماقۇلدانعان جوبالار مەن باعدارلامالار اراسىندا گرانتتىق جانە باعدارلامالىق-ماقساتتىق قارجىلاندىرۋ اياسىندا 35 جاسقا دەيىنگى جاس عالىمداردىڭ ۇلەسى زەرتتەۋگە قاتىساتىنداردىڭ جالپى سانىنىڭ 49،3%-نا دەيىن ارتتى. بۇل – 2015-2017 جىلدارعا ارنالعان زەرتتەۋلەرگە قاراعاندا 1،4 ەسەگە ارتىق كورسەتكىش.

قازاقستاننىڭ نەگىزگى عىلىمي ورتالىعى — الماتى قالاسى. قالادا عىلىمي-زەرتتەۋ سالاسىنداعى قىزمەتكەرلەر سانى 8،8 مىڭ ادامدى قۇرايدى. بۇل — قازاقستاننىڭ بارلىق عالىمدارىنىڭ 40%-ى. عىلىمي زەرتتەۋلەر مەن ازىرلەمەلەردىڭ 36،8%-ى اتالمىش قالاعا تيەسىلى. زەرتتەۋلەر مەن ازىرلەمەلەردى جۇزەگە اسىراتىن ۇيىمدار سانى — 131.

جۇمىس ساپارى كەزىندە پرەمەر-مينيستر ٴبىرقاتار ينفراقۇرىلىمدىق جانە الەۋمەتتىك نىساندارعا بارىپ، ٴبىلىم بەرۋ مەن مامانداردى دايارلاۋ ساپاسىنىڭ ارتۋى، سونداي-اق قالاداعى كولىك ينفراقۇرىلىمىن، تۋريزم يندۋسترياسىن دامىتۋ بارىسىمەن تانىسادى.

ەسكە سالا كەتەيىك، قر پرەمەر-مينيسترى مەملەكەت باسشىسىنىڭ تاپسىرماسىمەن ەل وڭىرلەرىن جۇمىس ساپارىمەن ارالاپ ٴجۇر. وسىعان دەيىن باقىتجان ساعىنتايەۆ اتىراۋ، اقتوبە، قاراعاندى، قوستاناي، قىزىلوردا، ماڭعىستاۋ، تۇركىستان، اقمولا، باتىس قازاقستان، سولتۇستىك قازاقستان، پاۆلودار جانە شىعىس قازاقستان، الماتى جانە جامبىل وبلىستارىندا جۇمىس ساپارلارىمەن بولدى.


ٴبىزدىڭ telegram-پاراقشامىزدا قازاقستاننىڭ ماڭىزدى جاڭالىقتارى. جازىلىڭىزدار!

كوممەنتاريي