«بەگىم انا» مۇناراسىنا ەر ادامدارعا نەگە بارۋعا بولمايدى؟ - رۋحاني جاڭعىرۋ|30 قاراشا 2017، 10:25
كۋرسى ۆاليۋت وبنوۆليايۋتسيا
استانا:

«بەگىم انا» مۇناراسىنا ەر ادامدارعا نەگە بارۋعا بولمايدى؟ ەكسكليۋزيۆ

فوتو: Автор

قازاقستاننىڭ 100 قاسيەتتى ورىندارى مەن كەشەندەرىنىڭ ٴتىزىمىنىڭ قاتارىنا ەنگەن كيەلى ورىنداردىڭ ٴبىرى – قىزىلوردا وبلىسىنداعى بەگىم انا مۇناراسى. ەل اۋزىندا ۇلى ويشىل، ٴدىن قايراتكەرى قارابۋرا اۋليەنىڭ قىزى بەگىم سۇلۋ تۋرالى دەرەكتەر مەن اڭىز اڭگىمەلەر، حيسسا-داستاندار كوپ. قىلقالام شەبەرلەرىنىڭ تۋىندىلارى دا ٴبىر توبە. وسى رەتتە، baq.kz اگەنتتىگىنىڭ وڭىردەگى ٴتىلشىسى اۋليە انا مەن ونىڭ مۇناراسى جايلى زەرتتەپ كوردى.

«بەگىم انا جايلى اڭىز بەن اقيقات» جيناعىنىڭ قۇراستىرۋشىسى، زەرتتەۋشى گۇلارشا حۇسايىنقىزى تۇركى جۇرتشىلىعىنا ەسىمى ەتەنە تانىس بەگىم انا تۋرالى اڭىزداردى بالا كۇننەن ەستىپ، جاتتاپ وسكەنىن ايتادى.

«مەن بەگىم انانىڭ ماڭگىلىك تىنىستاپ جاتقان جەرى – «بەگىم انا مۇناراسى» بوي كوتەرگەن ايماقتىڭ پەرزەنتىمىن. كونە جادىگەردىڭ ارحيتەكتۋرالىق قۇرىلىسى دا ەرەكشەلىگىمەن كوز تارتادى. قالىڭ كوپشىلىك ايەلدەر قاۋىمى ۇزىلمەستەن اۋليە انانىڭ باسىنا بارىپ تۇنەپ، دۇعا وقىپ، قۇلشىلىق جاساپ، ٴمىناجات ەتەدى. بۇرىندارى ەر ادامدار مۇنارادان ەكى ٴجۇز مەتر جەردەن ايەل ادامداردى قالدىرىپ، وزدەرى كەتىپ قالاتىن بولعان. ٴقازىر مۇنارا باسىنا قىز-كەلىنشەكتەردى الىپ بارعان كولىك جۇرگىزۋشىلەرى بەر جاعىنداعى تىلەۋحانادا قالىپ ٴجۇر»، – دەيدى گۇلارشا حۇسايىنقىزى.

ەر ادامداردىڭ مۇنارانىڭ باسىنا بارماۋىنىڭ سىرى بار. اڭىزعا سۇيەنسەك، جaنكەنت ٴامىرى سانجار حان نوكەرىنىڭ عايباتىنا سەنىپ، كۇنادان پاك بەگىم سۇلۋدىڭ وڭ قولىن شاۋىپ، وڭ بۇرىمىن كەسىپ، وڭ تاناۋىن ٴتىلىپ، جازىقسىز جازالايدى. بەگىمنىڭ اكەسى اتاقتى قارابۋرا اۋليە قانىشەر حانعا «قىزىم اق بولسا شابىلعان قولى، كەسىلگەن بۇرىمى، تىلىنگەن تاناۋى قالپىنا تۇسەدى» دەيدى. ادىلدىك ۇستەم شىعىپ، بەگىمنىڭ دەنە مۇشەلەرى قالپىنا كەلەدى. قىزىنىڭ ناقاق ٴجابىر كورگەنىنە نازالانعان اۋليە سانجار حاندى قارعاپتى. قۇدىرەتتىڭ كۇشىمەن اسپاننان ٴىشى وردالى جىلانعا تولى مەس ٴتۇسىپ، حان باعىنىشتىلارىمەن بىرگە اجال قۇشىپتى. بەگىم سۇلۋ اققۇسقا اينالىپ كوككە ۇشىپ كەتىپتى. وسى وقيعادان كەيىن اۋليەنىڭ مۇناراسىنا ەر ادامدار بارمايدى، بالكي، بەگىم انا ولاردى قابىلدامايدى-مىس.

بەگىم انانىڭ باسىندا دۇعا ەتىپ، تىلەك تىلەگەن جاندار قاتارى كوپ. سولاردىڭ ٴبىرى – جاڭاتالاپ جۇماعاليەۆ.

«مەنىڭ شەشەم 1953 جىلى بىرنەشە جىل بالا كوتەرمەگەندىكتەن قاراتەرەڭنەن بەلارىق، جاڭاقۇرىلىس، جايتاۋ، باس دەگەن جەرلەرمەن جاياۋ ٴجۇرىپ، بەگىم انانىڭ باسىنا بارادى. ول كىسى سوندا تۇنەپ، ٴتۇس كورەدى. تۇسىندە انا شەشەمە ساپتاۋلى كەتپەن بەرىپ: “تاعى دا اينالىپ كەل،” دەگەن ەكەن. بەلارىققا كەلىپ، قايىن اعاسىنا ٴتۇسىن ايتقانىندا «اينالايىن، ساپتاۋلى كەتپەن دايىن تۇرعان دۇنيە عوي. باۋىرىڭا باس»، دەپ ٴوزىنىڭ كىشكەنتاي بالاسىن بەرىپ جىبەرىپتى. ول بالانىڭ اتى – وڭتالاپ. شەشەم وڭتالاپتى اسىراپ، تاربيەلەپ وسىرەدى. التى جاسىندا اتقا شاۋىپ، كوز ٴتيىپ، قايتىس بولدى. شەشەم بىرنەشە ايدان كەيىن انانىڭ باسىنا بارعانىندا انا تۇسىندە وعان اق شۇبەرەك بەرەدى. سول اق شۇبەرەكتى العاننان انام 1954 جىلى مەنى، 1963 جىلى ٴىنىمدى دۇنيەگە اكەلەدى. سودان بەرى بەگىم انانى وزىمىزگە انا تۇتىپ، دۇعا وقىپ تۇرامىز»، – دەيدى ول.

ال قازالى اۋدانىنىڭ تۇرعىنى التىن انۋاربەكتىڭ ايتۋىنشا، بەگىم اناعا زيارات ەتىپ كەلگەننەن كەيىن بويىنا بالا بىتكەن.

«بەگىم انانىڭ باسىنا بارىپ، شاراپاتىن تىلەدىك. سول كۇنى تۇسىمدە اۋليە انانى كوردىم. اۋىلعا قايتىپ كەلگەن سوڭ بىرەر كۇننەن كەيىن اياعىم اۋىر ەكەنىن ٴبىلدىم»، - دەيدى ول.

ايتا كەتەيىك، ادالدىقتىڭ سيمۆولىنا اينالعان بەگىم انانىڭ مۇناراسى aرaل aۋدaنىندaعى جaڭaقۇرىلىس aۋىلىنaن وڭتۇستىككە قaرaي 35 شaقىرىم، قaزaلى aۋدaنىندaعى بەكaرىستaن بي aۋىلىنaن 40 شaقىرىم جەردە ورنالاسقان. شامامەن ٴح-حىى عaسىرلaردaعى ساۋلەت ونەرى. مۇنaرa شيكى كىرپىشتەن تۇرعىزىلعaن، ەكى قaتaر كۇيدىرىلگەن كىرپىشپەن قaپتaلعaن. بيىكتىگى – 10،5 مەتر.


ٴبىزدىڭ telegram-پاراقشامىزدا قازاقستاننىڭ ماڭىزدى جاڭالىقتارى. جازىلىڭىزدار!

كوممەنتاريي