BAQ.kz - Қазақстан жаңалықтары USD 384.53 BAQ.kz - Қазақстан жаңалықтары EUR 432.02 BAQ.kz - Қазақстан жаңалықтары RUB 5.9
استانا:

جانارمايسىز جۇيتكيتىن ماشينە

دوڭعالاقتار دۇنيەسىندە كۇندەلىكتى جاڭالىقتار بولىپ جاتادى، جاڭا جوبالار ۇسىنىلادى. ٴاۆتووندىرىسى دامىعان ەلدەردە ينجەنەرلەر تاراپىنان كولىكتىڭ نەبىر عاجايىپ ۇلگىلەرى مەن نۇسقالارى جاسالادى. كوزدىڭ جاۋىن الاتىن سۇمبىلە سۇلۋ ماشينەلەر كورسەتىلەدى. باسەكەلەس كومپانيالار بىر-بىرىنەن ات وزدىرۋعا دايىن تۇرادى.
ال جەكەلەگەن اۆتوقۇمارلار ٴار تۇكپىردەن ٴبىر ٴۇن قاتىپ، ٴوزىنىڭ سونى يدەياسىمەن، ونەرتابىسىمەن تاڭعالدىرادى. ٴبىراق، قولى قىسقا، ارى قاراي ماقساتىن جۇزەگە اسىرا المايدى. دەگەنمەن، سونىڭ ٴوزى نازار اۋدارادى. جاڭا يدەيا، جاڭا ۇسىنىس جەردە قالماس ٴۇشىن تالاپتانادى. سونداي ونەرتاپقىش جىگىتتەردىڭ ٴبىرى – اقتوبەلىك مۇنايشى-ينجەنەر امانكەلدى شورتانبايەۆ. ول جۇمىس بابىمەن الەمنىڭ ٴبىرقاتار ەلدەرىندە بولىپ، ٴوي-ورىسىن ٴتيىمدى ىسكە جۇمساۋدى ابدەن مەڭگەرگەن. دامىعان ەلدەردىڭ قازىرگى زامانعى وزىق تەحنولوگياسىنا زەر سالىپ، قازاقستاننىڭ دا سونداي دەڭگەيگە كوتەرىلۋىن ارماندايتىن ينجەنەر، وڭاشا قالعاندا قيالى شارتاراپتى شارلاپ جاڭا تەحنيكا مەن تەحنولوگيا الەمىنە سۇڭگىپ شىعۋدى ۇناتادى. العان ٴبىلىمى مەن بىلىگىنىڭ ٴدانىن سەپكىسى كەلىپ تۇرادى. بۇل قاسيەتى قانداي دا ٴبىر ناتيجەگە جەتۋگە تالپىندىراتىن امانكەلدىنى فيزيكا زاڭدىلىعىنداعى وڭ جانە تەرىس ماگنيت ٴورىسىنىڭ اسەرى ارقىلى قوزعالىسقا كەلتىرۋ ماسەلەسى قىزىقتىرىپ جۇرگەن. مەكتەپتىڭ سوڭعى سىنىپتارىندا ويىنشىق ماشينەنىڭ استىنا ماگنيت قىستىرىپ، ٴار اتتاس زاريادتار ارقىلى ونى دا قوزعالىسقا كەلتىرگەنى بار. اقىرى، جاقسى ٴبىر يدەيا باسىنا ساپ ەتە ٴتۇستى. ماگنيت ورىستەرى اسەرىمەن نەگە تۇرمىستىق تەحنيكا قۇرالدارىن نەمەسە كولىك جۇرگىزبەسكە؟… ٴسويتىپ، ول جاڭالىعىن فيزيكالىق تۇرعىدا نەگىزدەپ، ونىڭ مۇمكىن بولاتىن ٴىس ەكەندىگىنە ابدەن كوز جەتكىزدى. ينجەنەردىڭ جاڭالىعى قاراپايىم، ٴبىراق جۇزەگە اسىپ جاتسا، كولىك الەمىندە توڭكەرىس جاسايتىن ٴىس. ماشينەنىڭ ٴار اتتاس ماگنيتپەن جۇمىس ىستەۋ ٴپرينسيپى قالاي بولادى سوندا؟ شورتانبايەۆتىڭ ايتۋىنشا، كادىمگى جەڭىل كولىكتىڭ موتورىنىڭ ورنىنا ٴار اتتاس زاريادتى ماگنيتتەردى قاتار ورنالاستىرسا، كولىك وزدىگىنەن ٴجۇرىپ بەرەدى. – مەنىڭ ەسەبىمشە، ٴبىر كولىكتى ورنىنان قوزعاۋ ٴۇشىن 50 شاقتى شاعىن ماگنيت قاجەت، – دەيدى ول. – ال بۇل ماشينەنىڭ جىلدامدىعىنا قالاي اسەر ەتەدى؟ – بۇل جاعى ەسەپتەلگەن. ماگنيتتەر پلاستيك ديسكىگە ورنالاستىرىلادى. ٴار اتتاس ماگنيت ٴورىسى كولىكتىڭ قۋات-كۇشىن، جىلدامدىعىن ارتتىرادى. – ەگەر بۇل يدەياڭىز ورىندالاتىن بولسا، جەڭىل كولىككە ەشقانداي قوسالقى بولشەكتەردىڭ كەرەگى بولماي قالادى ەكەن… – ارينە، ونى بىلاي قويعاندا، جانارمايدىڭ دا قاجەتى جوق. ال تۇرمىستىق تەحنيكا ٴۇشىن ەلەكتر قۋاتىن ىزدەپ اۋرە بولمايسىز. سوسىن، كۇن تارتىبىنەن ۇنەمى تۇسپەي كەلە جاتقان ەكولوگيالىق تازالىققا دا جاقسى. ينجەنەر ٴۇي شاتىرىنا وسى تۇرعىداعى گەنەراتور قويسا، ٴبىر ۇيگە جەتەتىن ەلەكتر كوزىن ٴوندىرىپ الۋعا بولادى، بۇل قاراپايىم جۇرتشىلىق ٴۇشىن تاپتىرماس ارزان ەلەكتر كوزى دەيدى. – جاڭالىعىڭىزدىڭ كومپيۋتەرلىك جوباسى مەن سىزباسى ٴوز قولىڭىزدا عوي؟ – ٴيا، ٴوز قولىمدا. ٴبىراق مەن ونەرتابىسىمدى باسقالار پايدالانىپ كەتە مە دەپ قاۋىپتەنەمىن. تەوريالىق تۇرعىدا ابدەن پىسىقتالعان «تۋىندىمدى» ەندى ٴىس جۇزىندە قولدانىپ، ونەرتابىسىما پاتەنت الايىن دەسەم، جولىن بىلمەيمىن. پاتەنت الۋ ٴۇشىن ونەرتاپقىش جاڭالىعىنىڭ ٴتۇپنۇسقاسىن جاساۋى كەرەك. ٴبىراق، قاراپايىم ينجەنەردىڭ قولىندا قاجەتتى ماتەريالدار جوق. الدىمەن ٴۇشبۇرىشتى ماگنيتتەر قاجەت. ونى رەسەيدىڭ ماگنيتوگورسك قالاسىنا بارىپ تاپسىرىس بەرۋ ارقىلى جاساتۋ كەرەك. بۇل جاعداي وعان ەداۋىر قولبايلاۋ بولىپ وتىر. امانكەلدى رەسپۋبليكالىق دەڭگەيدە ۇيىمداستىرىلىپ جاتاتىن يننوۆاسيالىق جوبالار بايقاۋىنىڭ بىرىنە قاتىسىپ باق سىناپ كورۋدى ويلاپ ٴجۇر. سول ارقىلى كوزگە تۇسسەم، عالىمداردىڭ بىرەۋىنىڭ نازارىنا ىلىگەتىن شىعارمىن دەگەن ۇمىتتە. – مەنىڭ بۇل جۇمىسىمدى ٴتيىستى ورىندار شىنىمەن دە پايدالى دەپ تانىپ جاتسا، وسى باعىتتا ٴارى قاراي نە ىستەۋىم كەرەكتىگىن كورسەتىپ، جول سىلتەيتىن شىعار، – دەيدى امانكەلدى شاراسىز كەيىپتە. امانكەلدى ونەرتاپقىشتىڭ جاڭالىعىنا بالكىم، قالتاسى قالىڭ ازاماتتار قىزى-عۋشىلىق تانىتىپ، قول ۇشىن بەرەر… جاننا ٴجۇنىسوۆا http://nurastana.kz/؟p=10557

ٴبىزدىڭ telegram-پاراقشامىزدا قازاقستاننىڭ ماڭىزدى جاڭالىقتارى. جازىلىڭىزدار!

كوممەنتاريي