BAQ.kz - Қазақстан жаңалықтары USD 384.53 BAQ.kz - Қазақстан жаңалықтары EUR 432.02 BAQ.kz - Қазақстан жаңалықтары RUB 5.9
استانا:

« ۇلى دالانىڭ جەتى قىرى» شەبەرلىك ٴدارىسى ٴوتتى  

استانا، baq.kz. تاۋەلسىزدىك كۇنىنە وراي استاناداعى №82 "دارىن" مامانداندىرىلعان ليسەيىندە ted فورماتىندا « ۇلى دالانىڭ جەتى قىرى» شەبەرلىك ٴدارىسى ٴوتتى. وعان ەلوردالىق مەكتەپ ديرەكتورلارى، ۇستازدار، جوعارى سىنىپ وقۋشىلارى مەن اتا-انا قاتىستى.

ٴدارىس سپيكەرلەرى مەملەكەت جانە قوعام قايراتكەرى، ورازكۇل اسانعازى، «ەگەمەن قازاقستان» گازەتىنىڭ باسقارما ٴتوراعاسى، تاريح عىلىمدارىنىڭ دوكتورى، حالىقارالىق تۇركى اكادەمياسىنىڭ پرەزيدەنتى دارحان ٴقىدىرالى، ەۇۋ جۋرناليستيكا جانە ساياساتتانۋ فاكۋلتەتىنىڭ دەكانى، پروفەسسور قايرات ساق، «قازاقپارات» حالىقارالىق اقپارات اگەنتتىنىڭ باس ديرەكتورى اسقار ۋماروۆ جانە ەلباسى كىتاپحاناسىنىڭ اعا ساراپشىسى قانات اۋەسباي بولدى. ٴىس-شارا ماقساتى رۋحاني جاڭعىرۋ اياسىندا وسكەلەڭ ۇرپاققا ۇلتتىق قۇندىلىقتاردى دارىپتەۋ، ولاردىڭ بويىنا ەلدىك رۋحتى سىڭىرۋگە سەپتەسۋ.

كورنەكتى مەملەكەت جانە قوعام قايراتكەرى ورازكۇل اسانعازى ەلباسى ماقالاسىنىڭ ماڭىزىن تاربيەلىك، تالىمدىك تۇرعىدان ٴتۇسىندىردى.

«ەلباسىنىڭ « ۇلى دالانىڭ جەتى قىرى» ماقالاسىن جاريالاۋداعى كوپ ماقساتىنىڭ ٴبىرى ەلجاندىلىق قاسيەتتەرىمىزدى شىڭداي ٴتۇسىپ، مەملەكەتىمىزدىڭ كەلەشەگىنە بەي-جاي قارامايتىن ازاماتتاردىڭ رۋحىن ۇستەمەلەۋ بولدى دەپ بىلەمىن. قاراڭىزشى، ٴبىزدىڭ تاريحىمىزدا ٴبىز ماقتان تۇتاتىن دۇنيە مولىنان. ونى تەك دارىپتەي ٴبىلۋىمىز كەرەك. وزگەسىن ايتپاعاندا، ۇلتتىق جادىگەرىمىز اشەكەيدى الايىقشى. نە دەگەن عالامات تەحنولوگيا بۇل؟! مۇنى ٴبىز ٴبىلىپ، ماقتان تۇتىپ قانا قويماي، رەتى كەلگەندە جاھانعا جاريا ەتىپ، جارناماسىن دا كەلىستىرە بەرۋىمىز دە كەرەك. قاي قايسىڭىز دا كەرەمەت ەلگەزەك، زەيىندى، ٴبىلىمدى، اقىلدىسىزدار. الايدا شىعىس ويشىلى ٴال-فارابيدىڭ ايتقانى بار عوي: «تاربيەسىز بەرىلگەن ٴبىلىم، ادامزاتتىڭ حاس جاۋى». جامال بازارقۇلقىزى باسقارىپ وتىرعان «دارىن» ليسەيىندە «ۇلاعات ۇياسى» دەپ اتا-انا كلۋبىن قۇرۋداعى ماقساتىمىز دا وسى. اتا-انا، ۇستاز، شاكىرت بولىپ ۇرپاعىمىزدى ۇلتتىق تاربيەمىزبەن سۋسىنداتۋ» - دەيدى ول.

«ەگەمەن قازاقستان» رەسپۋبليكالىق گازەتى» اق باسقارما ٴتوراعاسى، تاريح عىلىمدارىنىڭ دوكتورى، حالىقارالىق تۇركى اكادەمياسىنىڭ پرەزيدەنتى دارحان ٴقىدىرالى ۇلى دالانىڭ وركەنيەتى ۇعىمى تۋرالى ايتتى.

«...ٴبىز 1991 جىلى ازات ەل بولدىق، ەگەمەندىك الدىق، استانامىزدى قۇردىق. الەمدە قانشاما ەل بار. ٴبىراق ٴبارىنىڭ بىردەي مەملەكەتى جوق. ەشقاشان بولماۋى دا مۇمكىن. كەيبىر ۇلتتىڭ تۋى دا جوق. ال ٴبىز الەمگە تانىلعان مەملەكەت بولدىق. بۇل ٴبىزدىڭ تاعدىرىمىزعا جازىلعان ۇلكەن سىي. ال، ٴقازىر ٴبىز وركەنيەت جولىنداعى ەلمىز. ۇلى دالانىڭ وركەنيەتى دەگەنىمىز قازاق تەك كوشىپ-قونىپ ٴجۇردى دەگەن ٴسوز ەمەس. ۇلى دالادا جۇزدەگەن قالا بولدى، ادامزات تاريحىندا ۇلكەن بەتبۇرىس جاساعان جەتىستىكتەر وسى دالادا جاسالعان. جىلقىنى قولعا ۇيرەتۋمەن بىرگە اربانى ويلاپ تاپقان بابالارىمىز. جىلقى حالقىمىزدىڭ قازىناسى. جىلقىنى قولعا ۇيرەتۋدىڭ ماڭىزى عارىشتى يگەرۋمەن بارا-بار. سونداي-اق، تەمىردى يگەرۋ، ارحيتەكتۋرا سالاسى ٴبىزدىڭ اتا كاسىبىمىز ەكەنىن بىلە بەرمەيمىز. ەلباسىمىز بۇل ماقالا ارقىلى ٴبىزدىڭ تاريحىمىزدى عانا ايتىپ وتىرعان جوق، بولاشاققا باعدار بەرىپ وتىر» - دەدى دارحان ٴقىدىرالى.

ەۋرازيا ۇلتتىق ۋنيۆەرسيتەتىنىڭ جۋرناليستيكا جانە ساياساتتانۋ فاكۋلتەتى دەكانى، بەلگىلى الاشتانۋشى عالىم، پروفەسسور قايرات ساق تاۋەلسىزدىكتىڭ ٴۇش ٴتۇرى تۋرالى ايتىپ بەردى.

«جاھان ەلدەرىندە اتىس-شابىس، قانتوگىس بوپ جاتقاندا ۇلى دالا ەلى بەيبىتشىلىكتىڭ بەسىگىندە تەربەلىپ تۇر. قازىرگى بەيبىتشىلىك قازاق ۇلتىنا، قازاق حالقىنا قىزمەت ەتىپ جاتىر. ٴبىز وسىنى باعالاي ٴبىلۋىمىز كەرەك. تاۋەلسىزدىكتىڭ ٴۇش ٴتۇرى بار. ٴبىز ەڭ الدىمەن ساياسي تاۋەلسىزدىككە قول جەتكىزدىك. الەم الدىندا دەربەس مەملەكەت بولدىق. ەكىنشىسى، ەكونوميكالىق تاۋەلسىزدىككە قولىمىز جەتىپ كەلەدى. تەك قانا شيكىزات قانا شىعارماي، ٴقازىر ٴوزىمىزدىڭ وتاندىق ٴونىمدى وندىرۋگە بەت الدىق. ودان كەيىن، ٴقازىر قولعا الىپ جاتقان رۋحاني تاۋەلسىزدىك. ياعني، سانانىڭ تاۋەلسىز بولۋى. سانا تاۋەلسىز بولماسا، وندا ەلدىڭ تاۋەلسىزدىگىنىڭ ۇزاق بولۋى قيىن. مىنە، ەلباسىنىڭ «رۋحاني جاڭعىرۋ» اتتى ماقالاسىنىڭ جالعاسى بولىپ جاتقان « ۇلى دالانىڭ جەتى قىرى» دەگەن ماقالا وسىنى ايتىپ تۇر. ياعني، بۇل ماقالا - سانامىزدى تازالاۋ، سانامىزدى جاڭارتۋ» - دەيدى قايرات ساق.

«قازاقپارات» حالىقارالىق اقپارات اگەنتىتتىگىنىڭ باس ديرەكتورى اسقار قۋانىش ۇلى ماقالانىڭ ماڭىزىن ايتقاندا كارەل حالقى تۋرالى تىڭ دەرەكتى كەلتىردى.

«ٴبىز بۇل ماقالانى تەك تالقىلاپ قانا قويماي، ونداعى ايتىلعانداردى ورىنداۋىمىز كەرەك. تاريحى جوق ۇلتتىڭ، رۋحى جوق، ۇلتتىق سانا-سەزىمى بولمايدى. كەڭەس ۋاقىتىنداعى تاريح وقۋلىقتارىندا ٴبىزدىڭ تاريحىمىزدى «جابايى حالىق بولعان، اتا-بابامىز مال باعۋدان وزگە ەشتەڭە بىلمەگەن» دەپ سىڭارجاق وقىتىپ كەلدى. وسىلايشا ٴوزىمىزدى تانۋدى شەكتەپ، ٴتىلىمىزدى مەڭگەرتۋگە قۇلشىنىسىمىزدى تومەندەتتى. ۇلتتىق سانا-سەزىمدى تومەندەتۋ ۇلتتى جويۋدىڭ توتە جولى. كارەل دەگەن حالىق بار. سول ۇلتتىڭ تەك 2000 عانا وكىلى قالىپتى. 20 جىلدان سوڭ ول حالىق جويىلىپ كەتۋ ٴقاۋپى زور. بۇل وتە اۋىر تاعدىر. تاريحىمىزدى زەردەلەگەندە، بايقال مەن بالقانعا دەيىن بىرنەشە عاسىر بويىنا سوزىلعان الەۋەتى زور الىپ وركەنيەت ەۋرازيالىق كونتينەنتتىڭ دامۋىنا ىقپالى زور بولعانىن كورەمىز. وسى باي وركەنيەتتىڭ تىكەلەي مۇراگەرى ٴبىزبىز. بۇل ٴجايت پرەزيدەنتتىڭ وسى ماقالاسىندا جان-جاقتى كورسەتىلگەن» - دەيدى اسقار قۇمىران.

فيلولوگيا عىلىمدارىنىڭ كانديداتى، ەلباسى كىتاپحاناسىنىڭ اعا ساراپشىسى قانات əۋەسباي تاريح عىلىمىنىڭ قوعامتانۋ تۇرعىسىنداعى ماڭىزىنا توقتالدى.

«جالپى، ادامزاتتىڭ دامۋ بارىسىندا 16 عاسىردىڭ سوڭىنا دەيىن تاريح عىلىمى «قاسيەتتى عىلىم» بولىپ كەلدى. ەۋروپادا تاريح عىلىمى – تەك اقسۇيەكتەردىڭ ۇرپاعى ٴۇشىن قولجەتىمدى، مەملەكەتتى باسقارۋ ونەرىنە عىلىم سالاسى قىزمەتىن اتقاردى. ال، كەڭەس وداعى كەزىندە تاريح ساياسي يدەولوگيانى قالىپتاستىراتىن، جۇزەگە اسىراتىن مەحانيزم بولدى. مۇنىڭ بارلىعى قوعامتانۋ عىلىمدارىنىڭ اراسىندا تاريحتىڭ ورنى ەرەكشە ەكەنىن كورسەتەدى. قر پرەزيدەنتى ن.ٴا.نازاربايەۆ « ۇلى دالانىڭ جەتى قىرى» ماقالاسىندا تاريحقا ەرەكشە ٴمان بەرىپ، ونى جاڭا قىرىنان پايىمداۋدى باسا ايتتى. سەبەبى بۇگىنگى ۇرپاق ٴتۇپ تامىرىن ٴبىلۋ ارقىلى الەمدىك تاريحتاعى ورنىن ايقىنداپ، جاھاندىق قاۋىپ-قاتەرلەرگە توتەپ بەرۋگە رۋحى مىقتى بولماق» - دەيدى ول.


ٴبىزدىڭ telegram-پاراقشامىزدا قازاقستاننىڭ ماڭىزدى جاڭالىقتارى. جازىلىڭىزدار!

كوممەنتاريي