BAQ.kz - Қазақстан жаңалықтары USD 384.53 BAQ.kz - Қазақстан жаңалықтары EUR 432.02 BAQ.kz - Қазақстан жаңалықтары RUB 5.9
استانا:

بۇگىن - اۋەزوۆكە، ساتبايەۆقا ساباق بەرگەن قازاقتىڭ تۇڭعىش جۋرناليست قىزىنىڭ تۋعان كۇنى

م.اۋەزوۆ، ق.ساتبايەۆ، ٴا.مارعۇلان قاتارلى قازاقتىڭ بىرەگەي تۇلعالارىنا ساباق بەرگەن قازاقتىڭ تۇڭعىش جۋرناليست قىزىنىڭ تۋعانىنا 130 جىل تولدى.

ٴنازيپا قۇلجانوۆا قازاقتان شىققان تۇڭعىش اعارتۋشى، جۋرناليست قىز. ول 1887 جىلى 27-شىلدەدە تورعاي قالاسىندا دۇنيەگە كەلگەن. ونىڭ بىلىمگە دەگەن العاشقى قادامى قوستانايداعى ورىس-قازاق گيمنازياسىنان باستالدى. ٴنازيپا گيمنازيانى ۇزدىك ٴتامامداپ، بىردەن وقىتۋشىلار سەمينارياسىندا ۇستازدىق جولىن باستايدى.

1905 جىلى سەمەي قالاسىنداعى وقىتۋشىلار سەمينارياسىندا ۇستاز بولعان ٴنازيپا قۇلجانوۆا مۇحتار اۋەزوۆكە، قانىش ساتبايەۆقا، ساپارعالي بەگالينگە، الكەي مارعۇلانعا، جۇسىپبەك ايماۋىتوۆقا ساباق بەردى. ۇستازدىق جۇمىستى اتقارا ٴجۇرىپ، ەتنوگرافيا تاقىرىبىن زەرتتەپ، ماقالالار جازىپ، تالانتىن تانىتقان ول 1913 جىلى ورىس گەوگرافيا قوعامىنىڭ سەمەي بولىمشەسىنە، «ازامات سەرىكتەستىگى» ۇيىمدارىنا مۇشە بولادى.

ٴنازيپا قۇلجانوۆا ۇلى اباي شىعارماشىلىعىمەن دە جاقسى تانىس بولدى. 1914 جىلى 26 قاڭتاردا ابايدىڭ قايتىس بولۋىنا ون جىل تولۋىنا وراي ادەبي كەش ۇيىمداستىرادى.

ونىڭ جازعان ماقالالارى «قازاق»، «سارىارقا»، «الاش» گازەتتەرىندە جارىق كوردى. قازاقتان شىققان العاشقى ايەل جۋرناليست تەك ٴوز كاسىبىمەن عانا شەكتەلىپ قالماي، قوعام ومىرىنە دە ەتەنە ارالاستى. ۇزاق جىل وكىتۋشى بولىپ جۇمىس ىستەگەن ٴنازيپا قازاق مەكتەپتەرى ٴۇشىن وقۋلىقتار جازعان. 1923 جىلى ورىنبوردا «مەكتەپتەن بۇرىنعى تاربيە»، 1927 جىلى قىزىلوردادا «انا مەن بالا تاربيەسى» اتتى ادىستەمەلىك كىتاپتارى باسىلىپ شىعادى.

سونىمەن قاتار ٴنازيپا قۇلجانوۆا الاش قوزعالىسى كەزىندە قايراتكەرلىگىمەن كوزگە تۇسكەن قازاق قىزدارىنىڭ ٴبىرى. قازاق قىزدارىنان شىققان ۇستاز، ەتنوگراف، اۋدارماشى، جۋرناليست ٴنازيپا ساعىزبايقىزى 1902 جىلى قوستانايداعى ورىس-قازاق گيمنازياسىن، 1903-1904 جىلدارى تورعايداعى قىزدار ۋچيليششەسىن بىتىرەدى.

ن.قۇلجانوۆا ٴانشى بولماسا دا، قازاق اندەرىن ناقىشىنا كەلتىرە ورىندايتىن ونەرى بولعان. ەڭ ماڭىزدىسى - ول كىسىنىڭ انشىلىگى ەمەس، قازاق اندەرىنىڭ نوتاعا تۇسۋىنە كومەك كورسەتۋى. ٴنازيپا قۇلجانوۆا زاتايەۆيچكە «عايني-اۋ، ساۋلەم»، «قادىر زارى» اندەرىن جازدىرعان.

1934 جىلى قايتىس بولعان.


ٴبىزدىڭ telegram-پاراقشامىزدا قازاقستاننىڭ ماڭىزدى جاڭالىقتارى. جازىلىڭىزدار!

كوممەنتاريي