BAQ.kz - Қазақстан жаңалықтары USD 384.53 BAQ.kz - Қазақстан жаңалықтары EUR 432.02 BAQ.kz - Қазақстан жаңалықтары RUB 5.9
استانا:

باۋىرجان مىرزابايەۆ، جوكەي: ات سپورتىنا مەملەكەت كوڭىل ٴبولۋى كەرەك ەكسكليۋزيۆ

فوتو: Turf-Times

باۋىرجان مىرزابايەۆ ەۋروپاعا تانىمال شاباندوز. التى جىلدا 2000-عا جۋىق بايگەگە قاتىسىپ، سونىڭ 350-گە جۋىعىنان جۇلدە العان. 1992 جىلى الماتى وبلىسىندا دۇنيەگە كەلگەن باۋىرجان بۇگىندە گەرمانيادا تۇرادى. وتكەن سەنبى كۇنى ول جوكەيلەر اراسىندا "ەۋروپا چەمپيونى" اتاعىن جەڭىپ الدى. قازاق حالقىنىڭ ەجەلدەن ات باپتاعان، تاستاقىم شاباندوز ۇلت ەكەنىن تانىتىپ جۇرگەن جەرلەسىمىزدى بىر-ەكى اۋىز اڭگىمەگە تارتقان ەدىك.

- باۋىرجان، اڭگىمەنى اۋەلى ٴوزىڭنىڭ تۋىپ وسكەن جەرىڭ، اتا-اناڭ تۋرالى باستاساق.
- الماتى وبلىسى، كەربۇلاق اۋدانى شۇبار اۋىلىندا تۋىپ ٴوستىم. اكە-شەشەم ٴالى سول اۋىلدا تۇرادى. ٴبىر ٴىنىم، ەكى قارىنداسىم بار. ٴىنىم چەحيادا جۇمىس ىستەيدى. ال ٴوزىم گەرمانيادا تۇرىپ جاتىرمىن.

- اتقا شابۋدى، شاباندوزدىقتى قاي كەزدە باستادىڭ؟
- بالا كەزدەن اۋىلدا ٴوستىم عوي. ٴوزىمىزدىڭ ۇيدە ازىناۋلاق جىلقىمىز بولدى. اكەم دە ارا-اراسىندا جۇيرىك باپتايتىن ەدى. سول ارقىلى جىلقىعا، جۇيرىك اتقا دەگەن قىزىعۋشىلىق پايدا بولىپ، ول ەسەيە كەلە كانىگى شاباندوزدىققا باستاۋ بولدى. جەتى جاسىمنان باستاپ الاماندا شاباندوز بولا باستادىم.

- ٴوزىڭ ات جاراتاسىڭ با؟
- جوق. ات باپتاۋعا مەن ارالاسپايمىن. مەنىڭ قازىرگى مىندەتىم تەك قانا اتقا شابۋ. ياعني شاباندوز (جوكەي) مىندەتىن اتقارۋ. بۇل جاقتا اتتى ٴوزىڭ باپتاپ، ٴوزىڭ بايگەگە قوسىپ، ٴوزىڭ شابا بەرۋگە بولمايدى. ولاي جاساۋعا زاڭدى تۇردە تىيىم سالىنعان.

- سەن قاشاننان بەرى شەتەلدە تۇراسىڭ؟ ەۋروپاعا قالاي بارىپ ٴجۇرسىڭ؟ ول جاققا جوكەي بولۋعا شاقىردى ما؟
- نەگىزى 2009 جىلدان بەرى ەۋروپادا تۇرامىن. اراسىندا 8 ايداي ەلگە بارىپ قايتتىم. ال ناقتى بۇل جاقتىڭ ليسەنزياسىن الىپ، شاباندوز بولۋدى 2012 جىلى مامىر ايىندا باستادىم. بۇل جاقتا جوكەي بولۋ ٴۇشىن قازاقستاننان ادام ىزدەمەيدى عوي. وسى ورايدا بۇرىن الماتى يپپودرومىن باسقارعان نۇرلان تىلەۋلەسوۆ اعاما العىس ايتقىم كەلەدى. كىشكەنتايىمنان شاباندوز بولعىم كەلەتىنىن ەستىپ، وسى جاقتاعى تانىستارى ارقىلى مەنى جىبەردى. وسىندا كەلگەن سوڭ ٴوزىم دە قاراپ جاتپاي ىزدەنىپ، ٴوز-وزىمدى دامىتىپ شاباندوز بولدىم.

- گەرمانيادا تۇراسىڭ. نەمىس ٴتىلىن جاقسى بىلەسىڭ بە؟
- تىم كەرەمەتپىن دەپ ايتا المايمىن. ٴبىراق وزىمە كەرەك دۇنيەلەردى سۇراپ بىلە الامىن. ٴالى دە ۇيرەنىپ ٴجۇرمىن. ال چەح ٴتىلىن قازاقشامەن بىردەي مەڭگەردىم دەسەم بولادى.

- ەۋروپا مەن قازاقستاننىڭ ات باپتاۋىندا، بايگەسىندە ايىرماشىلىق بار ما؟
- ەكى جاقتىڭ ات باپتاۋىنىڭ اراسى جەر مەن كوكتەي عوي. ەلدە اتقورانىڭ جاعدايىنىڭ ٴوزى مۇلدە بولەك، ال مۇندا بارلىعى تەك ات ٴۇشىن جاسالعان. تۇراتىن قوراسىنان باستاپ، جەم-شوپ، دارى-دارمەك، ۆيتاميندەرىنە دەيىن ەڭ جاقسىلارى تاڭدالىپ الىنعان. جىلقى مەديسيناسى دا جاقسى دامىعان. قازاقستاندا ٴبىز اتتىڭ قاي جەرىندە نە بولىپ، قانداي جاعدايدا تۇرعانىن بىلە المايمىز. بايگەگە قوسقاننىڭ ٴجونى وسى دەپ مىنە سالىپ شاپقىلاي بەرگەنگە ٴمازبىز. شىنىن ايتار بولسام، قازاقستاننىڭ ۇشقىر اتتاردى باپتاۋى شەتەلمەن سالىستىرعاندا 100 جىلعا ارتتا قالىپ قويعان دەۋگە بولادى.

- قازاقستاننان ات اپارىپ، بايگەگە قاتىساتىندار بار ما؟
- ونداي باپكەر جوق. ٴبىراق، وسى جاقتان ساتىپ الىپ، وسى جاقتا بايگەگە دايىنداپ قوساتىن قالتالى ازاماتتار بار. الايدا، جوعارى دارەجەدە ناتيجە كورسەتىپ جاتقانى جوق. ال قازاقستاننان ات الىپ كەلىپ قوسىپ، بۇل جاقتا بايگە الۋ قيىن.

- تازا قاندىلار مەن قازاقتىڭ قاراپايىم جىلقىسىن سالىستىرۋ قيىن. دەگەنمەن، ٴبىزدىڭ بايگە اتتارىنىڭ مۇمكىندىگىمەن ەۋروپالىق جۇيرىكتەردى سالىستىرىپ كوردىڭ بە؟ قازاق جىلقىسى نەسىمەن ارتىق دەپ ويلايسىڭ؟
- سالىستىرۋعا كەلمەيتىن سەكىلدى. سەبەبى ەلدەگى بايگەگە قوسىلىپ جۇرگەن جۇيرىكتىڭ بارلىعى دەرلىك تازا قاندى اتتار. ٴبارىن شەتەلدەردەن ساتىپ العان. شەتەلدەن اپارماعاندارىنىڭ ٴوزىنىڭ ارعى لينياسى – اكەسى نە ەنەسى شەتەلدىك تازاقاندىلار. ٴقازىر الامانعا دا، ۇشقىرعا دا اعىلشىن اتتارىن قوساتىن بولدى.
ال سالىستىرۋ كەرەك بولسا، شەتەلدە تورتىنشى-بەسىنشى ورىن الاتىن اتتار قازىرگى كەزدە قازاقستانعا ساتىلىپ كەتىپ جاتىر. ٴبىر سوزبەن ايتقاندا، شەتەلدە تومەن كورسەتكىش كورسەتكەندەر ٴبىزدىڭ ەلگە بارادى. ال قازاقى قاراپايىم جىلقىمەن سالىستىرار بولساق، قازاقى جىلقى سالت ٴمىنىپ جۇرۋگە جانە سوعىمداعى قازى-قارتاسىمەن عانا الدا تۇر. سەبەبى قازاقتىڭ قاراپايىم جىلقىسى ۇشقىر بايگە ٴۇشىن جارالماعان.

- بۇعان دەيىن قانشا بايگەگە قاتىستىڭ؟ قانشا رەت «ۇزدىك جوكەي» اتاعىن الدىڭ؟
- قازاقستاندا جۇرگەن كەزدە تىم جوعارى ناتيجە كورسەتكەن جوقپىن. ال وسى جاققا كەلگەلى بەرى 2000-عا جۋىق بايگەگە قاتىستىم. سونىڭ 350-گە جۋىعىندا ۇتتىم. اۋەلى چەحياعا كەلىپ، سول جاقتا شاباندوزدىقتى باستادىم. ول جەردە 2013، 2014، 2015 – ٴۇش جىل قاتارىنان چەمپيون بولدىم. وندا جىل بويى كىم ەڭ كوپ بايگە ۇتادى، سول جوكەي چەمپيون بولىپ سانالادى. قازىرگى كەزدە گەرمانيادامىن. بۇل جەردە چەمپيون ەمەسپىن، ٴبىراق شاباندوزداردىڭ اراسىندا العاشقى وندىقتامىن.

- قانشا شاباندوز بار؟
- شاباندوز كوپ. 100-دەن اسا جوكەي بار. ال وتكەن سەنبى كۇنى ۇتقان جۇلدەم «ەۋروپا چەمپيونى» اتاعى (سۋرەتتە - رەد.). مۇندا 15 مەملەكەت قاتىستى. ٴار مەملەكەتتەن 1 شاباندوز قاتىسادى. مەن قازاقستان اتىنان شىقتىم. جىلىنا ٴبىر رەت قانا وتەدى. ٴبىر كۇندە 7 بايگەگە قاتىسىپ، سودان ەڭ كوپ ۇپاي جيناعان ادام جەڭىمپاز بولادى. ال نەگىزگى چەمپيوناتتىڭ ەرەجەسى بويىنشا جىل بويى قاي شاباندوز كوپ بايگە ۇتادى، جىل سوڭىندا سول چەمپيون اتانادى. ات باپكەرلەرى دە، اتتىڭ يەسى دە تۋرا وسى ەرەجە بويىنشا جەڭىمپاز اتانادى. جەڭىمپازعا چەمپيوندىق دارەجە مەن اقشالاي سىيلىق بەرىلەدى.

- جوكەي بولۋ مەن الاماندا شاباندوز بولۋدىڭ ايىرماشىلىعى بار ما؟
- جوكەي دەگەن سول شاباندوزدىڭ حالىقارالىق اتاۋى عوي. نەگىزى ەكەۋى ٴبىر ۇعىم. ال ٴبىزدىڭ الامەن بايگە مەن شەتەلدىڭ ۇشقىر بايگەسىنىڭ ايىرماشىلىعى ۇلكەن. مىسالى مۇندا قاشىقتىق تا، شاباندوزدىڭ اتقا وتىرىسى دا، سالماعى دا، ٴبارى قاتاڭ ٴتارتىپ بويىنشا ەسەپتەلەدى. ٴبىزدىڭ الاماندا كىمنىڭ شاباندوزى جەڭىلدەۋ، كەيدە اتتىڭ شابىسى سوعان بايلانىستى بولىپ كەتەدى. جانە 18 جاسقا تولماعان، سالماعى جەڭىل بالالار شابا بەرەدى. ال مىنا جاقتا وزىڭە ارنايى ليسەنزيا الىپ، بارلىق تالاپتارىن ورىنداپ شابۋىڭ كەرەك.
ۇشقىردا وزدەرىڭىز كورىپ جۇرگەندەي، ٴتارتىپ قاتاڭ، ال الاماندا بالانى مىنگىزەسىڭ دە، جىبەرەسىڭ. ول بالانىڭ بايگەگە شابۋدا قانشا تاجىريبەسى بار، قالاي شابادى – ٴبارى ٴوزىنىڭ ۇيرەنگەنى بويىنشا عانا. ونداي بالادان جاۋاپكەرشىلىك تە تالاپ ەتە المايسىڭ. جانە ٴوسىپ، سالماق قوسقان سوڭ ول اتقا شابا المايدى. نە جوكەي بولا المايدى. بەلگىلى ٴبىر ۋاقىتتا عانا شاباندوزدىقپەن اينالىسادى دا، سوڭىندا قالادى. ارى كەتسە باپكەر بولادى. وندا دا وزىندە اتى بار بولسا، ايتپەسە سول جاس كەزىندە شاباندوز بولعانىمەن عانا قالادى. سودان كەيىن باسقا سالاعا كەتۋىنە تۋرا كەلەدى. ال ۇشقىر بايگەنىڭ شاباندوزى، ياعني جوكەي بولۋ – بارلىق تالابىن ورىنداپ وتىرساڭ ٴومىر بويى اينالىساتىن كاسىپ.

- جوكەي بولۋ ٴۇشىن قويىلاتىن تالاپتار جايلى ايتساڭ؟ قانداي تالاپتارى بار؟
- اۋەلى جوكەيلەردى دايىندايتىن مەكتەپتى ٴۇش جىل وقىپ شىعاسىڭ. ونى بىتىرگەن كەزدە ساعان ديپلومنىڭ ورنىنا ليسەنزيا بەرەدى. ليسەنزيا قولىڭىزعا تيگەن سوڭ عانا ٴسىز جوكەي بولا الاسىز. ودان كەيىن ٴوزىڭ سەكىلدى شاباندوزدار اراسىنداعى باسەكەلەستىكتەن وزۋىڭ كەرەك. ٴجاي عانا شاباندوز بولساڭىز سىزگە ەشكىم اتىن بەرە بەرمەيدى. مىسالى، 100 جوكەي بولسا، شاباتىن اتتىڭ سانى 10-15-اق. سوندىقتان اتسىز قالماس ٴۇشىن ٴوز شەبەرلىگىڭىزدى شىڭداي ٴتۇسۋىڭىز كەرەك. اتقا دۇرىس شاپپاساڭىز، اتپەن ٴتىل تابىسا الماساڭىڭ كەلەسىدە ات يەسى سىزگە جۇيرىگىن بەرمەي قويادى. باسقا ٴبىر جوكەيگە تاپسىرىپ جىبەرەدى.
ٴوز باسىم اپتاسىنا ٴۇش-تورت كۇن، كۇنىنە 6-7 بايگەگە قاتىسۋعا تىرىسامىن. سەبەبى باستى جۇمىسىم سول. گەرمانيا، چەحيا، پولشا، فرانسياعا دەيىن بارىپ اتقا شابامىن. كۇنىم جول مەن ات ۇستىندە وتەدى.

- ٴوزىڭ ٴمىنىپ شاباتىن اتتار تۋرالى ايتساڭ؟
- مەندە تۇراقتى ات جوق. ٴقازىر ٴبىر بايگەگە قاتىسىپ كەلسەم، كەلەسى بايگەدە قانداي اتقا شاباتىنىمدى ٴوزىم بىلمەيمىن. ٴبىر اپتا بۇرىن بايگەگە قوسىلاتىن اتتاردىڭ ٴتىزىمى جاريالانادى. سول كەزدە ات باپكەرلەرى مەنىڭ جەكە مەنەدجەرىمە حابارلاسادى. ٴبىر كۇندە 6-7 اتقا شاباتىن بولسام، بارلىعىنىڭ باپكەرىمەن، يەسىمەن كەلىسەدى. ال كوپتەگەن باپكەرلەر مەن ات يەلەرى ٴوز اتىنا ساي شاباندوز ىزدەيدى. تەك بايگە كەزىندە عانا تاقىمىمىز ٴتيىپ، باسقا ۋاقىتتا ٴتۇرىن دە كورمەيتىن نەبىر ساڭلاقتار بار.
ٴوز اتقورامىزدا دا جۇزگە تارتا ات بار. ولارعا دا ٴمىنىپ بايگەگە قاتىساتىن كەزدەرىم بولادى. ٴبىراق كوبىندە قاي كەزدە قانداي اتقا ٴمىنىپ، قانداي بايگەگە قاتىساتىنىمدى ٴوزىم دە بىلمەيمىن. ويتكەنى الداعى بايگەدە قاي ەلدەن، قاي قالادان قانداي ات كەلەتىنىن، ونىڭ قايسىسى سەنىڭ تاقىمىڭا تيەتىنىن ٴبىلۋ قيىن. جانە ول جەردە بىرنەشە عانا ەت ەمەس، تەك وسى ەكى-ۇش اتقا عانا شابام دەيتىن. جىلىنا 400-500 بايگەگە قاتىساتىن بولسام، وعان قاتىساتىن اتتار دا سان الۋان بولادى.

- ٴبىر رەت بايگەگە شاپقانىڭ ٴۇشىن قانشا تولەيدى؟
- ٴبىر بايگەگە شاپقانىم ٴۇشىن 75 ەۆرو تولەنەدى. ونىڭ سىرتىندا ٴار مەملەكەتتىڭ ٴوز ەرەجەسىنە ساي العان جۇلدەنىڭ 5 پايىزى ماعان تيەسىلى. ال بايگە بولماعان كۇندەرى جاتتىعۋدا بولامىن. ول كۇندەرىم ٴۇشىن جەكە ايلىق تولەنەدى.

- سەن جارىسقا قاتىسقان كەزدە كىمنىڭ جۇيرىگىنە مىنسەڭ دە قازاقستان اتىنان شىعاسىڭ با؟ الدە ات يەسىنىڭ مەملەكەتى اتىنان قاتىساسىڭ با؟
- جۇيرىك قاي ەلدىكى بولسا، سول ەلدىڭ اتىنان شابامىن. وتكەن سەنبى كۇنگى بايگە جىلىنا ٴبىر رەت قانا وتەتىندىكتەن، ٴار جوكەي ٴوز ەلىنىڭ اتىنان قاتىستى.

- ٴيا، ايتپاقشى، بوس ۋاقىتىڭ بولا ما، ونداي كەزدە نە ىستەيسىڭ؟
- بوس ۋاقىت كوپ بولمايدى. اسىرەسە جازعى بايگە ماۋسىمى باستالعان كەزدە ٴتىپتى ۋاقىت جەتىسپەي كەتەدى. مىسالى بۇگىن جاتتىعۋدان كەلدىم، ەرتەڭ تاعى جاتتىعۋ. جۇما كۇنى وسىدان 500 شاقىرىم جەردە ٴبىر قالادا بايگە وتەدى سوعان بارۋىم كەرەك. سەنبى كۇنى دە بايگەدەمىن. ودان كەيىن وسىندا كەلىپ، جاقىن جەردە ٴبىر بايگە بار، جەكسەنبى كۇنى سوعان قاتىسامىن. ٴۇش كۇن قاتارىنان بايگەدە بولامىن. ٴبىر سوزبەن ايتقاندا، كۇندىز بايگە، تۇندە جول ۇستىندەمىن. دۇيسەنبى عانا دەمالىس.
نەگىزى بايگە ماۋسىمى اياقتالعان، قىسقى ۋاقىتتا ازداپ بوس ۋاقىت بولىپ قالادى. ونداي كەزدە ۋاقىت تاۋىپ ەلگە، اتا-اناما بارىپ كەلۋگە تىرىسامىن. بولماسا وسىندا ەل ارالاپ، قالا ارالاپ، قىدىرعاندى جاقسى كورەمىن.

- كۇندە اتقا شابۋ شارشاتپاي ما؟
- اتقا شابۋ بولعاندا، قازاقستانداعىداي 30-40 شاقىرىمعا تاڭنان كەشكە دەيىن شاپقىلاي بەرمەيسىڭ عوي. ۇشقىر بايگە بولعاندىقتان، ٴبىر بايگە 2-3 مينۋتقا عانا سوزىلادى. سوندىقتان اتقا شابۋ قيىندىق تۋدىرمايتى، كەرىسىنشە سالماق ۇستاۋ قيىن. كۇندە جۇگىرىپ، سالماق قۋىپ، ديەتا ۇستاۋ كەرەك. ٴوز باسىم سالماعىم تىم جەڭىل ەمەس، سوندىقتان ۇنەمى ٴوز-وزىمدى بابىمدا ۇستاۋعا تىرىسامىن. اتقا شابۋ دەگەن – ادرەنالين. بايگەدەن ۇتقاندا ەلدىڭ ٴبارى سەنى قولپاشتاپ جاتقان كەزدە بارلىق شارشاعانىڭدى ۇمىتىپ كەتەسىڭ.

- ەلگە كەلىپ، جوكەي مەكتەبىن اشىپ، جاستاردى تاربيەلەگىڭ كەلمەي مە؟
- قازاقستاندا وسى سالا بويىنشا تالانتتى بالا كوپ. كومەكتەسىپ، تاربيەلەپ، جولعا سالىپ جىبەرسە، مەنەن دە مىقتى شاباندوزدار شىعاتىنىنا سەنىمدىمىن. وكىنىشتىسى سول، ولارعا باعىت-باعدار بەرىپ، ٴجون كورسەتىپ جاتقان ەشكىم جوق. وعان قاراجات جاعى دا جەتكىلىكسىز.
ال جوكەي مەكتەبىن اشىپ، ولارعا كومەك كورسەتۋگە كەز كەلگەن ۋاقىتتا دايىنمىن. ٴبىراق، جوكەي مەكتەبىن اشپاس بۇرىن، اۋەلى ەلدەگى ات سپورتىنىڭ جاعدايىن كوتەرۋىمىز كەرەك. 30 شاقىرىمعا شابۋ ارقىلى ٴبىز ٴوزىمىزدىڭ مىقتىلىعىمىزدى ەشقاشان شەتەلگە دالەلدەي المايمىز. «قازاق جىلقىمەن بىرگە جارالعان» دەپ ۇيدە وتىرىپ ايتقانىمىزبەن، شەتەلگە شىعىپ ەشقايسىمىز ايتا المايمىز. وزىمىزبەن ٴوزىمىز بولىپ قالا بەرەمىز. قازاقتىڭ ناعىز شاباندوز، ناعىز اتبەگى حالىق ەكەنىن شەتەلگە كەلىپ ەشكىم دالەلدەپ جاتقان جوق. ال ونى مويىنداتۋ ٴۇشىن ٴبىز وسى ۇشقىر بايگەنى جەتىلدىرۋىمىز كەرەك. سودان كەيىن عانا جوكەي مەكتەبىن اشىپ، شەتەلمەن باسەكەگە تۇسۋىمىزگە بولادى. مىسالى، ٴار جىلى قىستا دۋبايدا كارنابال وتەدى. شەت ەلدەردەن كەلىپ نەشە ٴتۇرلى جۇيرىكتەر قاتىسادى. ٴبىزدىڭ دە تۋرا سونداي دەڭگەيدە وتكىزۋىمىزگە بولادى. ول ٴۇشىن ۇشقىر بايگەنى وتە جوعارى دەڭگەيگە كوتەرۋىمىز كەرەك.
سودان كەيىن عانا باسقاسىن قولعا الۋعا بولادى. بىزدە جوكەيلەردى ۇيرەتەتىن ادامدار دا، مەكتەپ اشامىن دەسە عيمارات تا تابىلادى. تەك قاراجاتقا عانا تىرەلەدى. دەگەنمەن بۇل سالانى مەملەكەت ٴوز قاراماعىنا السا، وندا شەشىمىن تابار ەدى. ونداي جاعداي بولسا، تالاي ادامعا جۇمىس تابىلار ەدى، تالاي قالتالى ازامات بۇل سالانىڭ دامۋىنا وزدەرى-اق جۇمىس ىستەيتىن ەدى. ەگەر ۇكىمەتتەن قولداۋ بولماسا، ەشكىم ٴوز قالتاسىنان شىعارىپ، بۇل جۇمىستى ىستەي قوياىن دەمەيتىنى بەلگىلى. سول باياعى الامانىمىزبەن ايدالادا شاۋىپ قالا بەرەمىز.
بۇل سالانى دامىتۋ ٴۇشىن قولعا الاتىن ٴىستىڭ ٴبىرى - يپپودرومدار سالۋىمىز كەرەك. ونسىز بولمايدى. ٴوز باسىم، وسى ىسكە قارجى قۇيامىز، كەلىپ ىستە دەسە كەزكەلگەن ۋاقىتتا بارىپ، قولعا الۋعا دايىنمىن. ال ٴاۋ باستان باستاپ ىستەۋگە ازىرگە شامامىز كەلمەيدى.

- يپپودروم دەمەكشى، ەلدەگى يپپودرومعا قانداي باعا بەرەسىڭ؟ جوكەي رەتىندە ٴبىراز اتشابارلاردا بولعان شىعارسىڭ قازاقستاندا؟
- يپپودرومدارعا باعا بەرگەن كەزدە... جامانداي بەرگەن دە جامان ەكەن... يپپودروم دەپ ايتۋعا كەلەتىن ٴبىر عانا الاڭ - الماتى يپپودرومى عوي. وتە جاقسى جەرگە ورنالاسقان، وتە جاقسى تريبۋناسى بار. ٴبىراق اتشابار جولىن جاقسارتىپ، تريبۋناسىن قايتا جوندەۋدەن وتكىزسە، حالىقارالىق دارەجەدەگى يپپودروم عوي. ال باسقا قالالاردىڭ اتشابارلارىندا بولعان ەمەسپىن. مەنىڭ ويىمشا سول ٴبىر يپپودرومنىڭ ٴوزىن جاقسىلاپ جوندەپ، قالپىنا كەلتىرسە، ٴبىراز دارەجەسى كوتەرىلىپ قالار ەدى. مەن شاباندوزدىق جولىمدى سول الماتى اتشابارىندا باستاعامىن. ول كەزدە نۇرلان تىلەۋلەسوۆ باسقارىپ تۇرعان ەدى. وتكەن جىلى قىستا بارسام، بارلىعى دا ەسكىرگەن، توزىعى جەتىپ، ارەڭ تۇر.

- ٴداستۇرلى الامانعا ۇيرەنىپ قالعان حالىق ۇشقىر بايگەنى قىزىقتاي ما؟
- ٴبىزدىڭ ەلدەگى كوپ ادام ۇشقىر قىزىق ەمەس، بايگە كورگەندەي بولمايسىڭ دەيدى. وعان كەلىسەمىن. بالەن عاسىر بويى الامانعا شاپقان حالىققا ٴبىر كۇندە ۇشقىردى تاماشالا دەۋ وڭاي ەمەس. ٴبىراق شەتەلمەن، ات بايگەسى دامىعان ەلمەن باسەكەلەسەمىز دەسەك، ٴوزىمىزدىڭ ناعىز جىلقىمەن بىتەقايناسقان ۇلت ەكەنىمىزدى تانىتامىز دەسەك، ۇشقىردى دامىتۋعا كوڭىل ٴبولۋىمىز كەرەك. ۇشقىر بايگە اتتىڭ دارەجەسىنە كوپ كومەكتەسەدى. ونىڭ سىرتىندا سەلەكسيا جۇرىلەدى. الامان بايگەگە بۋداندار، تازا قاندىلار، قاراپايىم قازاقى جىلقى ٴبارى قوسىلا بەرەدى. ال مۇندا تەك قانا پاسپورتپەن، ەرەجەمەن عانا جارىسادى. سول ٴۇشىن بىزگە ۇشقىرعا قارجى قۇيىپ، ۇشقىردىڭ باپكەرلەرىن، جوكەيلەرىن دايىنداپ، سول ارقىلى شەتەلگە شىعۋ كەرەك.

- قانداي ارمانىڭ بار؟
- مەنىڭ ارمانىممەن ەشتەڭە وزگەرە قويماس. دەگەنمەن قۇدايدان تىلەرىم بار، ٴبىر كۇنى "ات سپورتى مەملەكەتتىڭ قاراماعىنا ٴوتتى، اقشا بولىنەدى، وسى سالاعا ٴبىر كومەگىڭدى تيگىز" دەپ شاقىراتىن شىعار دەپ ويلايمىن. سول كۇندى ارماندايمىن. قۇداي بۇيىرسا ول كۇن دە بولار.

- ۋاقىت ٴبولىپ، سۇقباتتاسقانىڭا راحمەت!

فوتو: كەيىپكەردىڭ جەكە قورىنان


ٴبىزدىڭ telegram-پاراقشامىزدا قازاقستاننىڭ ماڭىزدى جاڭالىقتارى. جازىلىڭىزدار!

كوممەنتاريي