نورۆەگيا ەلەكتر ۇشاقتارىن قۇراستىرۋدى قولعا الماق - الەم|21 قىركۇيەك 2018، 15:23
كۋرسى ۆاليۋت وبنوۆليايۋتسيا
استانا:

نورۆەگيا ەلەكتر ۇشاقتارىن قۇراستىرۋدى قولعا الماق

2040 جىلعا قاراي نورۆەگياداعى قىسقا رەيستەر تولىعىمەن ەلەكتر ۇشاقتارى ارقىلى جۇزەگە اسىرىلاتىن بولادى. بۇل اۆياسيا سالاسىنداعى ەرەكشە رەۆوليۋسيانىڭ ٴبىرى بولماق، دەپ جازادى baq.kz اقپارات اگەنتتىگى ۆۆس future باسىلىمىنا سىلتەمە جاساپ.

2018 جىلدىڭ شىلدە ايىندا نورۆەگيانىڭ كولىك ٴمينيسترى كەتيل سولۆيك-ولسەن مەن مەملەكەتتەگى اۋەجايلار جەلىسىنىڭ باسشىسى داگ فالك-پەتەرسەن بىرىگىپ ەرەكشە رەيس جۇرگىزدى. ٴباسپاسوز وكىلدەرىنىڭ الدىندا ول ەكەۋى pipistrel سلوۆەن كومپانياسى قۇراستىرعان alpha electro g2 اتتى ەكى ورىندىق ۇشاقتىڭ كابيناسىنا وتىرىپ، وسلو اسپانىندا بىرنەشە مينۋت ۇشتى. ۇشاقتىڭ اتى ايتىپ تۇرعانداي، ول تولىعىمەن ەلەكتر قۋاتىمەن جۇمىس ىستەيدى. باتارەيالى قوزعالتقىشى بار ۇشاق اسپاندا بەلگىلەنگەن مارتشرۋت بويىنشا بىرنەشە مينۋت ٴجۇرىپ ٴوتتى. ٴبىراق بۇل باسى عانا.

سولۆيك-ولسەن مەن فالك-پەتەرسەن جاي عانا ۇشىپ قويماي، نورۆەگيانىڭ الداعى ون جىلدا كومىرتەك قالدىقتارىن ازايتۋعا قاتىستى ەرەكشە جوسپارى تۋرالى ايتتى. ناقتىلايتىن بولساق، نورۆەگيا 2040 جىلعا قاراي قىسقا قاشىقتىقتاعى رەيستەردىڭ بارلىعىنا ەلەكتر ۇشاقتارىن جىبەرىپ، اۋەجايلاردا ەلەكتر قۋاتىمەن جۇمىس ىستەيتىن ۇشاقتار سانىن ارتتىرۋدى جوسپارلاپ وتىر. بۇل اۆياسيا سالاسىنىڭ پارنيك گازدارىن ازايتۋعا قوسار ەڭ ۇلكەن ۇلەسى بولماق. دەگەنمەن، بۇل جاعدايدا باستى كەدەرگى – ەلەكتر ۇشاقتارىنىڭ جولاۋشىلار تاسىمالىنا لايىقتالۋى جانە ولشەمىنىڭ از بولۋى. ايتا كەتۋ كەرەك، سولۆيك-ولسەن دە، فالك-پەتەرسەن دە ەلەكتر ۇشاعىنا مىنبەس بۇرىن بىرنەشە اپتا ديەتا ۇستانعان.

بايقاپ وتىرعانىمىزداي، بۇگىنگى تاڭدا ەلەكتر اۋە كولىكتەرىنىڭ نارىعى كىشىگىرىم ۇشاقتاردان عانا تۇرادى. ال نورۆەگيالىق ەكەۋ مىنگەن ۇشاق ەكى ادامعا عانا لايىقتالعان. دەگەنمەن، اۋەجايلار جەلىسىنىڭ باسشىسى داگ فالك-پەتەرسەن بۇل جاعداي جاقىن ارادا جىلدام وزگەرەتىنىنە سەنىمدى. ونىڭ ايتۋىنشا، بىرنەشە جىل بۇرىن نورۆەگيانىڭ اۆياسيالىق قىزمەت باسشىلارى ەلەكترلى اۆياسيا دەگەن ۇعىمعا سەنىمسىزدىكپەن قاراعان.

«ودان كەيىن ٴۇش جىلدان سوڭ ديرەكتورلەر كەڭەسى تۋلۋزدەگى airbus كومپانياسىنا باردى. airbus وكىلدەرى كومپانيانىڭ وسى سالادا جۇمىس ىستەپ جاتقاندارىن، ٴتىپتى، boeing تە zunum aero اتتى اۋە كولىكتەرىن قۇراستىرۋ كومپانياسىمەن كەلىسسوزدەر جۇرگىزگەنىن، ناسا دا اتالعان جوبانى قولعا العاندارىن ايتتى. سول سەبەپتى ٴبىز دە نورۆەگيادا ەلەكتر ۇشاقتارى باعدارلاماسىن قولعا الۋ تۋرالى شەشىم قابىلدادىق»، دەيدى فالك-پەتەرسون.

نورۆەگيا - مۇنداي ەكسپەريمەنتتەر جۇرگىزۋ ٴۇشىن جاقسى جەر. مەملەكەتتىڭ كوپ بولىگى تاۋلى، ٴارى جابىق ارالدارى دا بار. ياعني، مەملەكەتتە قىسقا رەيستەر سانى كوپ. نورۆەگيادا ەڭ كەمى 46 اۋەجاي جۇمىس ىستەيدى. ال وزەندى قايىقپەن كەسىپ ٴوتۋ نەمەسە كولىكپەن جول ٴجۇرۋ ۇزاق ۋاقىتتى الادى. اسىرەسە، مۇز بەن قار كەدەرگى كەلتىرۋى مۇمكىن قىس كەزىندە بۇل ەرەكشە قيىندىق تۋعىزادى. سول سەبەپتى ەندى نورۆەگيا 25-30 ادامدىق ەلەكتر ۇشاعىن قۇراستىرۋدى جوسپارلاپ وتىر.

«نورۆەگيادا كوپتەگەن رەيستەر 15-30 مينۋت ۋاقىت الادى. مەملەكەتتە تاۋلى جەر كوپ. سول سەبەپتى ۇشاق قۇراستىرۋشىلارعا الداعى بىر-ەكى جىلدىڭ ىشىندە وسىنداي ەلەكتر ۇشاقتار باعدارلاماسىن ىسكە اسىرۋدى ۇسىنىپ وتىرمىز. مۇنداي كولەمدەگى ۇشاقتى ەلەكترلى ەتۋگە بارلىق مۇمكىندىكتەر بار دەپ ويلايمىن»، دەيدى فالك-پەتەرسون.

ونىڭ ايتۋىنشا، العاشقى ۇشاق 2025 جىلى پايدالانۋعا بەرىلۋى كەرەك.

بىلتىر roland berger كونسالتينگتىك فيرماسى بۇكىل الەم بويىنشا ەلەكتر ۇشاقتارىنىڭ جۇزدەن استام جوباسى بار ەكەنىن انىقتادى. ال pipistrel سلوۆەن كومپانياسى سولاردىڭ ٴبىرى عانا. كومپانيانىڭ ٴباسپاسوز حاتشىسى تاجا بوسكارولدىڭ ايتۋىنشا، كومپانيا بۇگىنگى تاڭدا ٴتورت ورىندى ەلەكتر ۇشاعىن قۇراستىرىپ جاتىر. taurus g4 اتتى ۇشاق الەمدەگى ەڭ العاشقى ٴتورت ورىندى ەلەكتر ۇشاعى بولماق.

«بۇدان بولەك ٴبىز سۋتەكتى ٴتورت ورىندى ۇشاقتار جوباسىن دا قولعا الدىق. سونىمەن قاتار گيبريدتى قوزعالتقىشى بار ٴتورت ورىندى ۇشاقتاردىڭ جوباسىن جاسادىق. جوسپار بويىنشا ۇشاق 2019 جىلى اۋەگە جىبەرىلەدى»، دەيدى ول.

pipistrel كومپانياسى وكىلدەرىنىڭ ايتۋىنشا، ازىرگە ولار تەك ەكى جانە ٴتورت ورىندى ەلەكتر ۇشاقتارى جوباسىنا باسىمدىق بەرىپ وتىر. ال 2025 جىلدان كەيىن كومپانيا 19 جولاۋشىعا ارنالعان ۇشاق قۇراستىرماق.

بۇل كومپانياعا سيەتلدىڭ zunum aero كومپانياسى باسەكەلەس بولىپ وتىر. نورۆەگيا ٴوزىنىڭ قىسقا رەيستەرىندە وسى كومپانيا ونىمدەرىن كورگىسى كەلەدى. 2013 جىلى قۇرىلعان بۇل كومپانيا boeing اۋە لاينەرىنەن ينۆەستيسيا العان، سونىمەن قاتار كومپانيا كوپتەگەن اۋىر ٴارى ۇلكەن ۇشاقتارمەن جۇمىس ىستەيدى. كومپانيانىڭ باس ديرەكتورى اشيش كۋماردىڭ ايتۋىنشا، كومپانيا نورۆەگيانىڭ جوسپارىنا قىزىعۋشىلىق تانىتىپ وتىر.

zunum aero 2022 جىلعا قاراي الىس قاشىقتىققا ۇشۋعا قابىلەتتى 12 ورىندى ەلەكتر ۇشاعىن قۇراستىرۋدى جوسپارلاپ وتىرعان. ال 2027 جىلى 50 ورىندى قىسقا قاشىقتىققا ۇشاتىن ۇشاق قۇراستىرۋ جوسپارلانعان. «نورۆەگيا جوسپارلاپ وتىرعان ۋاقىتقا دەيىن ٴبىز بۇل جوبالاردى جۇزەگە اسىرامىز دەپ ويلايمىن»، دەيدى كۋمار.

دەگەنمەن، بۇل جوبانى جۇزەگە اسىرۋ بارىسىندا اۋە لاينەرلەرىنىڭ ەلەكتر جەتەكتەرى پروبلەما تۋعىزۋى مۇمكىن. سەبەبى ونداعان جولداۋشىلار مەن ولاردىڭ جۇگىن تاسىمالدايتىن اۋە كولىگىنە ۇزاق قاشىقتىققا ۇشپاق تۇگىلى، ورنىنان قوزعالۋ ٴۇشىن دە وتە كوپ ەنەرگيا قاجەت بولادى. ارينە، بۇگىنگى ۇشاقتار بۇرىنعىلارعا قاراعاندا جەڭىل ٴارى ٴتيىمدى. دەگەنمەن، كەروسيننەن باسقا ەشبىر جانارماي ەنەرگيا تىعىزدىعىن ۇستاپ تۇرا المايدى. باتارەيالار ەلەكتر ەنەرگياسىن ساقتاي الادى. ٴبىراق كىشىگىرىم ۇشاقتىڭ ٴوزىن قۋاتتاۋ ٴۇشىن وتە كوپ ەنەرگيا قاجەت بولادى. دەگەنمەن، كۋماردىڭ ايتۋىنشا، بۇل جەردە باتارەيالار پروبلەمانىڭ ەڭ ازى عانا.

«باسقا ەلەكتر جۇيەلەرى بۇدان دا ۇلكەن پروبلەما بولماق. باتارەيالار قۋاتتىلىقتى ٴقاۋىپسىز ٴارى بەرىك ساقتاي الادى ما؟ ال باتارەيالاردان بولىنەتىن جىلۋدى نە ىستەۋ كەرەك؟ مىنە، وسىنداي سۇراقتار دا بار. بۇل پروبلەمالاردى شەشۋ ٴۇشىن قىسقا رەيس جاسايتىن ۇشاقتىڭ جالپى كولەمىن كىشىرەيتۋگە بولادى. بۇگىنگى تاڭدا ۇشاقتاردىڭ باسىم بولىگى ورتا جانە الىس قاشىقتىققا نەگىزدەلگەن. مىسالى، بۇگىنگى تاڭدا 4 مىڭ كيلومەتردەن استام جولعا ارنالعان ۇشاقتاردىڭ سەكسەن پايىزىنان استامى 1500 كيملومەتر ۇشىپ ٴجۇر»، دەيدى كۋمار.

سونىمەن قاتار، ونىڭ ايتۋىنشا، بارلىق ەلەكتر ۇشاقتارىنىڭ زياندى قالدىقتاردان بولەك تاعى ٴبىر ارتىقشىلىعى بار. مۇنداي ۇشاقتار قىسقا ۇشۋ-قونۋ الاڭىن قاجەت ەتەدى، ياعني، كىشكەنتاي اۋەجايلاردى قولدانا بەرەدى. سونداي-اق كولەمى كىشكەنتاي ەلەكتر ۇشاقتارىنان شىعاتىن شۋ دا از بولادى. ال ەگەر باتارەيالار سالماعى ازايتىلسا، ولار از ەنەرگيانى تالاپ ەتەتىن بولادى. ياعني، كوپ ەكسپلۋاتاسيالىق شىعىندى تالاپ ەتپەيدى. تۇپتەپ كەلگەندە بۇل ارزان بيلەت الۋ مۇمكىندىگىن تۋعىزادى.

بۇگىنگى تاڭدا airbus كومپانياسى 2030 جىلعا قاراي ٴجۇز جولاۋشىنى تاسىمالداي الاتىن ەلەكتر ۇشاعىن قۇراستىرۋ مۇمكىندىكتەرىن قاراستىرىپ جاتىر. ال فولك-پەتەرسوننىڭ ايتۋىنشا، شىلدە ايىندا ٴباسپاسوز وكىلدەرىنىڭ الدىندا اسپانعا ۇشقان ەلەكتر ۇشاعى اۋەگە تولىق قۋاتپەن كوتەرىلىپ، 20 مينۋتتىق رەيس بارىسىندا ەنەرگيانىڭ تەك 25%ىن كەتىرىپتى.

اعىلشىن تىلىنەن اۋدارعان التىناي قۋانىشبەك


ٴبىزدىڭ telegram-پاراقشامىزدا قازاقستاننىڭ ماڭىزدى جاڭالىقتارى. جازىلىڭىزدار!

كوممەنتاريي