BAQ.kz - Қазақстан жаңалықтары USD 384.53 BAQ.kz - Қазақстан жаңалықтары EUR 432.02 BAQ.kz - Қазақстан жаңалықтары RUB 5.9
استانا:

پەشەنەمە جازىلعان بار قىزىققا، ايىرباستاپ الا السام مەن سەنى!

 استانا. 25 اقپان. baq.kz – جاس اقىن سالتانات سماعۇلوۆا 1982 جىلى 20 ناۋرىزدا قاراعاندى وبلىسى، اقتوعاي اۋدانىندا دۇنيەگە كەلگەن.  2005 جىلى قازاق-تۇرىك ليسەيىندە وتكىزىلگەن «ارۋلار پوەزيا پاتشالىعىندا» اتتى وبلىستىق ٴمۇشايرانىڭ باس جۇلدەگەرى. 2006 جىلى قاراعاندى قالاسىنىڭ ٴبىلىم ٴبولىمى ۇيىمداستىرعان «مەن جازبايمىن ولەڭدى ەرمەك ٴۇشىن...» اتتى مۇعالىمدەر جىر ٴمۇشايراسىنىڭ ٴىى ورىن يەگەرى. 2007 جىلى قاراعاندى وبلىسىنىڭ تىلدەردى دامىتۋ جونىندەگى باسقارماسى ۇيىمداستىرعان قاسىم امانجولوۆ اتىنداعى وبلىستىق «بولامىن اقىن قاسىم ٴالى دە مەن» اتتى اقىندار ٴمۇشايراسىنىڭ باس جۇلدەگەرى. 2011 جىلى تاۋەلسىزدىگىمىزدىڭ 20 جىلدىعىنا وراي استانا قالاسىنىڭ اكىمدىگى مەن مادەنيەت باسقارماسى ۇيىمداستىرعان «استانا-وتانىمىزدىڭ جۇرەگى، تاۋەلسىزدىگىمىزدىڭ تىرەگى» اتتى رەسپۋبليكالىق جىر ٴمۇشايراسىنىڭ ٴى ورىن يەگەرى. بىرنەشە ايماقتىق، وبلىستىق، رەسپۋبليكالىق باسىلىمداردا جانە سايتتار مەن پورتالداردا ولەڭدەر توپتامالارى جارىق كوردى.
شىعارماشىل جاستاردىڭ ٴحۇ حالىقارالىق «شابىت» فەستيۆالىنىڭ لاۋرەاتى. 2013 جىلى استانا قالاسى، «ورنەك» باسپاسىنان جارىق كورگەن «جانارىمداعى جازۋلار» اتتى جىر جيناقتىڭ اۆتورى. پەداگوگيكا عىلىمدارىنىڭ ماگيسترى. اكادەميك ە.ا. بوكەتوۆ اتىنداعى قاراعاندى مەملەكەتتىك ۋنيۆەرسيتەتىندە اعا وقىتۋشى بولىپ قىزمەت اتقارادى.

 ٴتاج


شۋاققا بولەپ ٴوڭىرىن،
تاڭمەن اتقان كۇن تالاسا.
قالدىرماسا ەكەن كوڭىلىن،
قار ۇشقىنداتقان قاراشا.

باق كەزىپ جۇرسە.
بار سەكەم.
اق قايىڭ، تەرەك ارالاس.
كوزىنە تۇسپەي قالسا ەكەن،
جەل سوقتى بولعان قاراعاش.

ول كەلسە باققا،
جاق قىلىپ،
ٴتاج بولسا جۇلدىز، ايى بار.
سۇمبىلە تالدار ساپ قۇرىپ،
سالتانات قۇرار جاي بار.

كۇن دەدىم.
شىقپاي ويىمنان.
ادامدا جوق دەپ تەڭدەسى.
قيالدان قاشاپ قويىلعان،
قاسيەتتەردىڭ كورمەسى!

جۇرەكتە كۇمبىر كۇي قاپتى.
..وعان دا، ماعان جەر مەكەن.
كوپ ىشىندەگى قىمباتتى،
كورە العان جالعىز مەن بە ەكەم؟

جەل قاقپاي ونىڭ بەتىنەن،
جەتەلەي بەرسە جۇردەك كۇن.
اسىلدى جانسىز ەتىپ ەم،
جاندى دا بارىن بىلمەپپىن.

كوزىم قارىقتى جاقۇتقا،
باسىما تۇسپەس بايلام بوپ.
كوز ۇشىنداعى باقىتقا،
قول سوزۋعا دا قايران جوق.



مويىل مۇڭ

سابىرلىمىن دەگەنىم-
جازىلماعان ولەڭىم.
جاعىلماسا شىراعىم،
جازمىشىمنان كورەمىن.

ساعىندىم عوي دەگەنىم-
ساعان جازعان ولەڭىم.
ٴوزىمسىنىپ تىڭدايتىن،
وزگەگە وقىپ بەرەمىن.

ساعىم كۇن دەپ دىتتەدىم.
سارىلا ۇزاق كۇتكەنىم.
مويىلدايىن مۇڭىمدى،
مويىنىڭا جۇكتەدىم.

ٴتوزىمدىمىن دەپ ەدىم،
ٴۇمىتتى ۇزاق بوگەدىم.
جىعىپ بەرگەن جارلىعا،
جۇرەگىمدى جەڭەمىن.

جايىم وسى - كومەكسىز.
بولەك جانبىز دەمەك ٴبىز.
قىمباتتارىم ٴقادىرسىز،
ماعان ەندى كەرەكسىز.

سەنىڭ جانىڭ ەمدەلسىن.
..ٴبىر دۇنيە كەم دەرسىڭ.
اق ٴولىم كەپ بۇيىرسا،
اق ارۋلاپ جەرلەرسىڭ.

بۇيىرماپ ەد.. باق قانا.
سولاي دە دە.
جوقتاما.
مەنىڭ جانىم ومىرشەڭ،
ەل كوزىنە كورىنسەڭ،
ٴسال مۇڭايعان بوپ قانا.

بولەك كۇنىم

دىمىم قۇرىپ بارادى،
دىمىم قۇرىپ.
..ٴبىرىن بىلمەي كەتىپ ەد(ٴى) ٴبىرىن ٴبىلىپ.
تاڭعى شىقتاي تامشى بوپ تامىپ تۇسكەن،
مەنەن بۇرىن ولەدى تۇبىندە ٴۇمىت!

جەرگە تامىپ،
ۇشادى كوككە نەسىن؟
ونشا ەرتەرەك تاڭىرگە بەتتەمەسىن.
جارالعانمەن مەندىك بوپ وزگەگە ىنتىق،
وكپەلەسە وزگەگە وكپەلەسىن.

ادام ەمەس ەدىم عوي ايلام باسىم.
(قامىعۋدان قۇتىلدى قايران باسىم).
ارمان، مۇرات ۇمىتپەن بىرگە كەتكەن،
اقيقاتقا بىلگەسىن اينالماسىن.

سولاي ٴبارى كەتكەن سوڭ كۇن ەلىنە،
ەندى ٴامىر جۇرەدى جۇرەگىمە!
قۋانتاتىن، مۇڭايتىپ الگى جىگىت،
تۇك كەلمەسىن قولىنان بىلەدى مە؟

اي-حاي جالعان تۇراتىن اق-قارادان،
جۇرەكسىزدىڭ بارلىعى جاق پا ماعان؟!
مەندە دە سەزىم بار ەد..
الىپ كەتىپ،
الگى جىگىت كىنالى ساقتاماعان.

ەستىمەدىم، سەزبەدىم جەل ەكپىنىن.
..ىزدەمەدىم ٴىز كەسىپ سەبەپ، ٴمىنىن.
باق-سور جوق.
بوزامىق تاڭىم اتىپ،
باستالىپ كەلە جاتتى بولەك كۇنىم.


ولەڭنىڭ كەيىپكەرى

سالىپ ٴجۇر جازدىڭ ٴانىن.
نە دەگەن كورىكتى ەدى؟
عازال جىر جازدىرا الدىم.
مەن - ولەڭ كەيىپكەرى.

جارىتتى جىرعا قۇداي.
جاسىرا بەرەمىن بە؟..
مولدىرەپ تۇرعانىم-اي،
مەن ونىڭ ولەڭىندە.

كەتپەي ٴجۇر ەندى ەسىمنەن.
شىقپايدى ٴبىراق ٴۇنىم.
الاپات كۇي كەشىرگەن،
سەزىمنىڭ سىڭارىمىن.

تاقپايمىن ەرگە ٴمىن مەن.
(تابىلماس تەڭى تەگى).
كوڭىلى كونبەگەنمەن،
جۇرەگى مەنىكى ەدى.

اققۋ قۇس سەزىمى ەدىك.
ايدىنعا تۇراقتادىم.
ولەڭى..
ٴوزى كەلىپ،
ايتپايدى ٴبىراق ٴبارىن. 

 

ماداق

ٴان-جىرىڭ اسىل كادەڭ،
دومبىرا ساعاعىندا وي.
سەن-تەڭىز، قاسىندا مەن،
تامشىداي عانامىن عوي.

ٴجۇردىڭ عوي ٴبىلىپ ٴبارىن.
تەك سەنى بەگىم دەدىم.
سەزىمدى قۇرىقتادىم.
جەڭگەنىم - جەڭىلگەنىم.

اسقاقتى ەتەدى ارمان.
تىلەكتى ٴبىر ەتتى شىن.
قايرىلماي كەتە بارعان،
سەن سونداي جۇرەكتىسىڭ!

تاعىپ كور قۇمارعا ٴمىن؟
ۇزە الساڭ كۇدەردى شىن.
سەن بالكىم سۇيە المادىڭ،
سوندىقتان جىگەرلىسىڭ.

سەنگىڭ كەپ ناقاق دەرگە.
ساناڭا كونىپتى ٴىسىڭ.
جىرىما جاۋاپ بەرمە.
البەتتە، ەرىكتىسىڭ.

 


سەزىم جىر

بوگدە ماعان بار الەم،
جاپانداعى ارال ەم.
ولەڭ جازىپ جۇرگەنمىن،
تەك ٴسىز ٴۇشىن عانا مەن.

ساعىندىم با؟
مۇڭايدىم.
(ۇكىمى وسى قۇدايدىڭ).
اققۋ-قازدار ۇشقاندا،
جەتىم قالدى ٴبىر ايدىن.

سىزگە سەندىم سەكەمسىز.
جارىلقاۋشىم ەكەنسىز.
ويدا-قىردا سەزىم جىر،
سەندەلىپ ٴجۇر مەكەنسىز.

ٴسىزدى عانا ويلادىم.
جولدى كەستى جورعا مۇڭ.
سىزگە ٴوزىمدى بۇنىم نە؟
ىنتىق قىلىپ قويعانىم.

ٴسىزدى عانا ىزدەدىم.
تاعار ما ەكەن بىزگە ٴمىن؟
ٴسىزدى سۇيگەن جۇرەككە،
تاتىمايدى ٴجۇز كەرىم.

ٴسىز جوق ساتتە جالعىزبىن.
ٴسىز بار شاقتا تاڭعى ٴىزبىن.
مەنشە ٴسۇيۋ بار مە ەكەن؟
جازمىشىندا ٴار قىزدىڭ.

كۇز كوڭىلدە ناز بارىن،
ايتا الادى از عانا ٴۇن.
سالەم ايتا سالارسىز،
سىزگە جەتسە جازعانىم.


ۇلى سىن

تىنىپ ٴجۇرىپ.
توقتاسا ەگەر تىنىسىم.
سەن ٴۇشىن دە، مەن ٴۇشىن دە ۇلى سىن.
ٴولىم دەگەن - اقىرەت پەن اقيقات!
ٴومىر.
ولەڭ.
ەكەۋىنىڭ ٴبىرى شىن.

ٴومىر. ولەڭ.
نەگە تاڭداۋ جاساتتى؟
سانا. سەزىم.
جانارىمنان جاس اقتى.
سەندىك جۇرەك تاستاي بەرىك بولىپ اپ،
«بەلگى باس» دەپ مەندىك مۇڭعا قاشاتتى.

التىن. كۇمىس.
ادام قۇنى جەزگە تەڭ.
(ٴوزىم جوقتا بالكىم سەنى وزگە ەتەم).
ٴۇمىت، كۇدىك ٴجۇز ٴولتىرىپ، ٴتىرىلتتى،
ٴبىراق مارتە جان تاپسىرۋ ٴسوز بەك ەكەن؟!

مەنىڭ جانىم قاي مەكەندى جەرسىنەر؟..
ال، ٴتانىمدى..
تىم قۇرىسا كومسىن ەر.
اققا وراپ مەنى الاڭعا الىپ شىق،
ٴتۇبى اق كويلەك كيگەنىمدى كورسىن ەل.

كوزدىڭ جاسى..
قارا جەرگە ٴبىر سىڭەر.
دوسىم تۇرماق قاس دۇشپانىم كۇرسىنەر.
ساعان جازعان بار جىرىمدى وقىپ بەر،
سەنى عانا سۇيگەنىمدى ٴبىلسىن ەل.

p.s:
يا، بىزدەر جول باسىندا ماقساتتى ەك.
ساپار سوڭى.
مەنى، جانىم، جاقسى اتتى ەت.
مەنشىگىم ەد(ٴى) مەندىك مۇڭدى مۇردەممەن،
قارا جەرگە قوسا كومىپ تاستاپ كەت!

 

سوڭعى ولەڭ..

شوق ٴتۇسىردىڭ كۇيىپ-جاندىم.
وت – دەنەم!
جىلاڭقى دەپ..
جازدىم بە ەكەن تەككە ولەڭ؟
مەن كەشىرىم سۇراپ تۇرمىن الدىڭدا،
(ەسىڭدە جوق).
نەگىزى مەن وكپەلى ەم.

كۇتىپ ٴجۇرمىن ماڭايىندا قازىقتىڭ.
قايرىل ەندى كەلسە ەگەر ناز ۇققىڭ.
قاۋىرسىننىڭ ۇلپىلىنەن جەل ٴتيدى،
ەرگە بالاي كورمە مەنى نازىكپىن.

جۇرەگىمدە ونىڭ راس جاۋىر مۇڭ،
كۇيىن ٴقايتىپ جۇقتىرايىن ٴتاۋىردىڭ؟
ٴبىر كەۋدەمدەمدە ٴجۇز ادامنىڭ جۇگى بار.
كوتەرگەسىن قورعاسىنداي اۋىرمىن.

كوشسە كوشەر باق دەگەنىڭ كەرۋەن.
جەڭىلسەم مەن جۇرەگىمنەن جەڭىلەم.
پەشەنەمە جازىلعان بار قىزىققا،
ايىرباستاپ الا السام عوي سەنى مەن!

بىرگە جۇرگەن.
بىزدەر جۇرگەن جول قانداي؟
جول ايرىقتا قالسا قالسىن جالعانباي.
ولەڭ، ٴومىر، وسيەتىن قيعانمەن،
سەنى عانا سىيعىزبادى تار ماڭداي.

ال، ايتپەسە، ايىپ ەمەس ايتقانىڭ.
جاقىن تۇرماق جاساپ ٴجۇرسىڭ جات قامىن.
ٴبىر ايتارىڭ بولسا ەگەر كەلىپ كەت،
ٴبىزدى العاش تابىستىرعان باقتامىن.

سەنەر بولساڭ سۇيگەن جۇرەك كۇناسى ەم.
كۇن كۇلىمدەپ سەن بار شاقتا ٴتۇن اسەم.
جۇزدەسۋگە جۇرەكسىنەد(ٴى) ەكەنمىن،
مەنى قاتتى قورقىتقانسىڭ ٴسىرا، سەن.
كەلمەي-اق قوي.

ەپيتافيا

الiشەر مە ەكەن، ٴادiل مە؟
بiرەۋi كەلدi ٴتۇن قاتىپ.
"جول تارتتىم" دەدi تاڭiرگە.
بۇيىرعان ەكەن شىن باقىت.

قاسىمنان بiر ٴسات تابىلدى،
اسىمنان اۋىز تيمەدi.
ۇستiندە اپپاق جامىلعى،
كەبiن بە ەكەن كيگەنi؟

ەرەن كۇي بولەپ، اڭدادىم،
قۇلاعىمدا بiر دۇرمەك تۇر.
اۋزىمدى اشا المادىم،
جۇرەگiم عانا سويلەپ تۇر.

بادiك جىرىمدى بۇرىنعى،
ۇمىتۋعا ٴسال شاق قالدىم.
ادام بiلمەگەن سىرىمدى،
اعاما تۇگەل اقتاردىم.

ارتىقتاۋ بولدى ايتقانىم،
كوزiمەن ٴبارiن كورگەciن.
(..ٴجون بولار مەنiڭ قايتقانىم،
بۇرىنىراق ول ولمەسiن).

جولىڭدى بەر دەپ، كۇرمەلiپ،
اعاممەن قالدىم ارباسىپ.
ٴوڭ مەنەن تۇستە ۇلگەرiپ،
كورەيiك كەزەك الماسىپ.

بەرمەدi ٴتاڭiر تارتۋىن.
بارادى اعام قىر اسىپ.
ايىن اسىنعان ال ٴتۇنiم،
اق تاڭعا كەتتi ۇلاسىپ.

p.s: اسۋ بەرمەگەن بiر شىڭى.
الiشەر مە ەكەن، ٴادiل مە؟
قيىلىپ ەرتە قىرشىنى،
جول تارتىپ كەتتi تاڭiرگە...

تىلسىم

ارپالىس ەكi جىل كەمi.
قاسىمدا ەرلەردiڭ ەرi.
تiرiدە تiرەگiم بولدى،
قورقامىن ولگەننەن بەرi.

مەن كوردiم جiگiتتiڭ بەگiن،
تەك تۇسكە بەردi ول ٴوڭiن.
وقىرمان وقىماي قالشى،
ايتپاۋعا تيiستi ەدiم.

ولگەلi ەكi رەت كەلدi،
بولمەگە جايعاستى تورگi.
ول iشكە مەن تىسقا قاراپ..
بۇل قانداي بولدى ەكەن بەلگi؟

اللالاپ شىڭعىرا بەردiم.
تىلسىم جوق ۇستiندە جەردiڭ.
ول ولگەن مەن تiرi ٴالi،
مۇردەسiن كەلمەيدi كورگiم.

ول ماعان تاپ كازiر بوتەن.
نەگە وتىر كەتپەي مە ەكەن؟
..جەتەككە ەرەر ەم، كونiپ،
ۇلىمدى جەتiمەك ەتەم.

مەن ٴالi كورمەپپiن كوپتi.
ەرەن كۇش eكەن عوي ەپتi.
كوزiمدi بiر جۇمىپ، اشتىم.
..ول تاعى كەلەم دەپ كەتتi.

 

كەپتەر

تاڭ الدى عاجايىپ نەتكەن،
قاڭتارعا قوناق بوپ كوكتەم!
تەرەزە الدىندا كەپتەر،
حابار اپ كەلىپتى كوكتەن.

قاناتىن تىنىمسىز قاقتى،
مەڭزەپ تۇر مازاسىز شاقتى.
تىنىشتىق ەدى عوي. تاعى،
نەلىكتەن مەنى ىزدەپ تاپتى؟

سەن سولاي پارىزدى وتكەر،
ال، مەيلى «قۋانىش» دەپ كەل.
سەن ٴۇشىن جىميا سالدىم،
قۋانا المايمىن، كەپتەر.

ال، مەيلى «مۇڭىڭ بار» دەپ كەل،
..مەن ٴۇشىن جوق ەندى وتكەل.
سەن ٴۇشىن كۇرسىنە سالدىم،
تەك جىلاي المايمىن، كەپتەر.

دەي كورمە «حابارسىز كەتەم»،
مەن ساعان ەمەسپىن بوتەن.
..كۇن مەن اي الماسقان شاقتا،
ٴوڭ مەن ٴتۇس بوپ كەتەد(ٴى) ەكەن.

قىزىققا ەتەيىن ەلەڭ،
مۇڭىما ساداقا بەرەم.
كەلىپ تۇر تاعى دا، كەپتەر،
سىيلاپ تۇر سەن ماعان ولەڭ!


ٴبىزدىڭ telegram-پاراقشامىزدا قازاقستاننىڭ ماڭىزدى جاڭالىقتارى. جازىلىڭىزدار!

كوممەنتاريي